ديوان بيدل دهلوي

بناموس حواسم چون نفس تهمت کش هستي
همه در خواب و من خون ميخورم از پاسبانيها

در مقاميکه بود جلوه گه شاهد فکر
جوهر از موي سر است آينه زانو را

افسرد شمع اميد در چين دامن شب
يک آستين نماليد آب صبح ساعد ما

شايد بپاي بوسي نازيم بعد مردن
غير از حنا مکاريد در خاک مشهد ما

گوشه دل گرفته ايم زدهر
چون کمان در خود است خانه ما

نقش پا شو سراغ ما درياب
هست ازين در رهي بخانه ما

نقد جهان فسوس سهل نبايد شمرد
دل بگره بسته است آبله در چنگ ما

با همه افسردگي جوش شرار دليم
خفته پريخانه ئي در بغل سنگ ما

در طپش آباد دل قطع نفس مي کنيم
نيست زمنزل برون جاده و فرسنگ ما

در قفس عافيت هرزه فسرديم حيف
شور شکستي نزد گل بسر رنگ ما

غباري ميفروشم در سر بازار موهومي
مبادا چشم بستن تخته گرداند دکانم را

مخواه اي مفلسي ذلت کش تسليم در نانم
زمين تا چند زير پا نشاند آسمانم را

تفاوت ميفروشد امتيازت ورنه در معني
کمال عشق افزون نيست از نقص هوس اينجا

بافسون مدارا از کج انديشان مشو ايمن
تواضع در کمين تير ميدارد کمانها را

شفق در خون حسرت ميطپد از ديدن مينا
عقيق آب روان ميگردد از خنديدن مينا

جگرها بر زمين ميريزد از کف رفتن ساغر
دلي در زير پا دارد بسر غلطيدن مينا

رعونت در مزاج مي پرستان ره نمي يابد
چه امکانست از تسليم سرپيچيدن مينا

بساط ناز چيدم هر قدر کز خود برون رفتم
پري باليد در خورد تهي گرديدن مينا

عاشقان در سايه برق بلا آسوده اند
ابرو از تيغ است چشم خون فشان زخم را

چرخ کليد در دل وقف جهادت نکند
اره صفت گو دم تيغت همه دندانه برا

تا زخودت نيست خبر در ته خاکست نظر
يک مژه بر خويش کشا گنج زويرانه برا

درد دل در پرده محويتم خون ميخورد
از تحير خشک بندي کرده ام ناسور را

چاره سازان در صلاح کار خود بيچاره اند
به نسازد موم زخم خانه، زنبور را

زندگي وحشي است از ضبط نفس غافل مباش
بوي آراميده دارد در قفس کافور را

در تنعم ذکر احسانها بلند آوازه نيست
چيني خالي مگر يادي کند فغفور را

در کارگاه امکان بي شبهه نيست فطرت
تمثال ميفروشد آئينه زائي ما

چون گل زباغ هستم ما هم فريب خورديم
خون داشت در گريبان رنگين قبائي ما

در راه او نشستيم چندانکه خاک گشتيم
زين بيشتر چه باشد صبر آزمائي ما

نقشي از پرده در دست گشاد دوجهان
هر شکستي که بود فتح نويد است اينجا

در جنون حسرت عيش دگر از بيخبريست
موي ژوليده همان سايه بيد است اينجا

طوفان نفس نهنگ محيط تحيريم
آفاق را چو آئينه در مي کشيم ما

زين عرض جوهريکه در آئينه ديده ايم
خط بر جريده هاي هنر مي کشيم ما

در وصل همکنار خياليم چاره نيست
آئينه ايم و عکس ببر مي کشيم ما

بهر جا عافيت رو داد نادان در تلاش افتد
دويدن ريشه گلهاي آزاديست طفلان را

اگر سوزد نفس از شور محشر باج ميگيرد
خموشيهاي اين ني در گره دارد نيستانرا

چو بوي گل لباس راحت ما نيست عرياني
مگر در خواب بيند پاي مجنون وصل دامانرا

عشق اگر در جلوه آرد پرتو مقدور را
از گداز دل دهد روغن چراغ طور را

سوختن در هر صفت منظور عشق افتاده است
مشرب پروانه از آتش نداند نور را

صاف و دردي نيست در خمخانه تحقيق ليک
دار بالا برد شور نشه منصور را

در طريق نفع خود کس نيست محتاج دليل
بي عصا راه دهن معلوم باشد کور را

نغمه هم در نشه پيمائي قيامت ميکند
موج مي تار است (بيدل) کاسه طنبور را

برق وحشت کاروان بي نشاني منزلم
در نخستين گام مي سوزم ره و فرسنگ را

سير باغ خودنمائيها اگر منظور نيست
سبزه بام و در آئينه ميدان زنگ را

شکوه از گردون دليل تنگ دستيهاي ماست
ناله در پرواز باشد طاير پربسته را

جوهر وارستگان مشک اگر ماند نهان
راه در چشم است گرد بر زمين ننشسته را

غنچه ها در بستر زخم جگر آسوده اند
اي نسيم آتش مزن دلهاي الفت خسته را

در ياد زندگي بعدم ناز ميکنيم
رنگ حناي رفته زچنگ خوديم ما

فکر وقار و خفت کس در خيال کيست
کم نيست گر ترازوي سنگ خوديم ما

تسخير حسن در خور حيرت نگاهي است
صيد عجب بدام نظر ميکشيم ما

عمريست در ادبکده وضع خامشي
از ناله انتقام اثر ميکشيم ما