ديوان اوحدي مراغي

اگر در دل کسي بود، آن ندانم
ميان نقطه جانم تويي بس

در ميان سخن ار حال دل من پرسد
عرضه کن حال دلم، اندک و بسيار بپرس

زان پيش کت کشد لحد گور در کنار
خالي نبايد از تن خوبان کنار و کش

مي صيقليست در کف رندان که ميبرد
از سينه ها کدورت و از ديده ها غمش

صوفي، بيا و در مي صافي نگاه کن
ور جام اوحدي نخوري، قطره اي بچش

نسپردم از خرابي دل خود به چشم مستش
ور زانکه مي سپردم در حال مي شکستش

در سالها نيايد روزي به پرسش ما
ور ساعتي بيايد يک دم بود نشستش

در دل آن خانه که کردم به وفاي تو بنا
موج توفان قيامت نکند بنيادش

کلام اوحدي سريست روحاني، که در عالم
بخواهد ماند جاويدان سواد رق منشورش

گرت خزينه محمود نيست درست طمع
دلير در شکن طره اياز مکش

گر دستها چو زلف در آرم به گردنش
کس را بدين قدر نتوان کرد سرزنش

آنکه جز گردنکشي با من نکرد
گر بميرم خون من در گردنش

مرا آتش عشق در اندرون
ز خامي بود گر نيايم به جوش

در غم او باز ديگ سينه را
آتشي کردم، که ننشيند ز جوش

دوش آب ديده از سر مي گذشت
در غم آن زلفهاي تا به دوش

گر به قولت گوش ميدارد، بنال
ور سخن در وي نمي گيرد، خموش

ز بهر جلوه عروس چمن در آويزد
ز ژاله عقد جواهر به روي گردن و گوش

طمع مدار خموشي ز اوحدي پس ازين
که در بهار نباشند بلبلان خاموش

بهار تازه در آمد، غم کهن بگذار
ز باغ سبزه بر آمد، شراب سرخ بنوش

مگر در پي آزرم و قول من بشنو
مباش بر سر آزار و پند من بنيوش

وصل آن رخ به جان همي طلبم
به رخم در نگر که جانت خوش!

کي ببينيم تنگ چون کمرت؟
دست خود کرده در ميانت خوش

چندان مرو، که من به تامل ز راه فکر
نقش تو استوار کنم در خيال خويش

اي اوحدي، مقيم سر کوي يار باش
گر در سراي دوست نيابي مجال خويش

منگر در آب و آينه زنهار! بعد ازين
تا نازنين دلت نشود مبتلاي خويش

مردي به هوش بودم و خاطر بجاي خويش
ناگاه در کمند تو رفتم به پاي خويش

هزيمت همان روز شد شاه عقل
که در شهر تن خيمه زد مير عشق

من و اوحدي در ازل خورده ايم
ز بستان «قالوابلي » شير عشق

تنها نه اوحديست به دام تو مبتلا
کين حال نيز در همه جايست مشترک

گر در وفاي من بگماني، بيازماي
زر خالصست و باک نمي دارد از محک

آنکه ما را نمي هلد در شهر
سر، بهل تا همي زند بر سنگ

پيش ازين ديده به اميد وصالي ميخفت
باز چنديست که در خواب نرفتم ز خيال

گفتم که: چاره نيست مرا در فراق تو
گفتا که: چاره تو شکيبست و احتمال

گفته بودم: پاي در دامن کشم
وين حکايت کي توان؟ از دست دل

قوت پايي ندارد اوحدي
تا نهد سر در جهان از دست دل

چو در سيل زنخدانت کشيدم دست بوسيدن
کشيدي از کفم دست و کفايندي چو مارم دل

در جهان نهاد مهر ترا اوحدي، مگر
ترسد از آنکه راز ندارد نگاه دل؟

قصه آتش، که در جان منست
بر زبان آب چشمم گفته دل

در خلوت وصالش روزي که بار يابي
بيچاره اوحدي را آنجا خبر کن، اي دل

خيز، که در ميرسد موکب سلطان گل
چاره بزمي بساز، تا بنهي خوان گل

زود ببيني چو من فاخته را در چمن
ساخته آوازها بر لب خندان گل

در بن بيدار فگند مسند جمشيد مي
بر سر باد آورند تخت سليمان گل

از سخن اوحدي پرورقي زن، که آن
هر ورقي آيتيست آمده در شان گل

در وصف قد و زلف تو هر چند سالهاست
کاهل حديث عرض سخن ميدهند و طول

آهيست در فراقت و پنجاه شعله نار
چشميست ز اشتياقت و پنجاه کاسه نم

چون بپوشيم راز؟ کاورديم
طبل در کوچه و علم بر بام

گر ترا نيست آتشي در دل
از دل اوحدي بخواه به وام

نامه دوست همي خوانم و در تشويشم
که جوابش چه نويسم من آشفته پيام؟

مي دواني و مي کشي زارم
چون بديدي که در کمند توام

پاي و سرم در حرکت گم که شد
هم به سکونيست که ورزيده ام