ديوان شمس

آن نور مبين که در جبين ما هست
وان ضؤ يقين که در دل آگاهست

از دوستي دوست نگنجم در پوست
در پوست نگنجم که شهم سخت نکوست

ور در تو ز انکار رگي جنبانست
آنماه در انکار تو هم تابانست

غم نيستکه آثار جنون در رگ ما است
زيرا که فسونگر و فسون در رگ ماست

تا در دل من صورت آن رشک پريست
دلشاد چو من در همه عالم کيست

چيزيست که در تو بيتو جويان ويست
در خاک تو دريست که از کان ويست

در بتکده تا خيال معشوه ما است
رفتن به طواف کعبه در عين خطا است

در راه طلب عاقل و ديوانه يکيست
در شيوه عشق خويش و بيگانه يکيست

در صورت تست آنچه معنا همه اوست
در معني تست آنچه دعوا همه اوست

در کوي غم تو صبر بيفرمانست
در ديده ز اشک تو بر او حرمانست

در وصل جمالش گل خندان منست
در هجر خيالش دل و ايمان منست

گر چرخ و هزار چرخ در کينه ماست
غم نيست چو مهر يار در سينه ماست

شمعي که در اينخانه بدي خانه کجاست
در ديده بد امروز ميان دلهاست

گر در وصلي بهشت يا باغ اينست
ور در هجري دوزخ با داغ اينست

يک قطره از آن آب در اين بحر چکيد
يگدانه ز انبار در اين صحرا کاشت

مستي ز ره آمد و بما در پيوست
ساغر مي گشت در ميان دست بدست

هر ذره که در هوا و در کيوانست
بر ما همه گلشن است و هم بستانست

هر ذره که در هوا و در هامونست
نيکو نگرش که همچو ما مجنونست

گويند مرا باش در کار مدام
من بي کارم وليک او در کار است

در غصه آنم که چه خواهم عذرت
گر چشم تو در ماتم من تر گردد

خاک در آن باش که شاهان جهان
خاک قدمش چو سرمه در ديده کنند

زين غلغله اي فتاد در انجم و چرخ
در غلغله چشم ماه بر نجم فتاد

آنرا که شما در اين جهان جويانيد
در خود چو جوئيد شما خود آنيد

وي اهل خرابات که در غرقابيد
صد قافله بگذشت و شما در خوابيد

اي اهل خرابات که در غرقابيد
خيزيد که روز و شب چرا در خوابيد