ديوان شمس

تا که زر در کان بود او را نباشد رونقي
سوي زرگر اندک اندک زودش از کان مي برم

ور من از سختي دل در کار خود سستي کنم
زود از دريا برآيد شعله هاي آذرم

پنبه اي از لاابالي در دو گوش دل نهم
پند نپذيرم ز صبر و بندها را بشکنم

مهر برگيرم ز قفل و در شکرخانه روم
تا ز شاخي زان شکر اين قندها را بشکنم

ني تو گفتي از جفاي آن جفاگر نشکنم
ني تو گفتي عالمي در عشق او برهم زنم

علم چون چادر گشايد در برم گيرد به لطف
حرف هاي علم را بر گردن ابجد نهم

از درون باره اين عقل خود ما را مجو
زانک در صحراي عشقش ما برون باره ايم

فهم و وهم و عقل انسان جملگي در ره بريخت
چونک از شش حد انسان سخت افزون تاختيم

دشت و هامون روح گيرد گر بيابد ذره اي
ز آنچ ما از نور او در دشت و هامون تاختيم

چون خيال او درآمد بر درش دربان شديم
چون خيال او برون شد ما در اين درمانديم

شمس تبريزي تو سلطاني و ما بنده توييم
لاجرم در دور تو باده به جام جم خوريم

گر ز داغ هجر او دردي است در دل هاي ما
ز آفتاب روي او آن درد را درمان کنيم

گر عجب هاي جهان حيران شود در ما رواست
کاين چنين فرعون را ما موسي عمران کنيم

چون از اين جا نيستم اين جا غريبم من غريب
چون در اين جا بي قرارم آخر از جاييستم

چون دکان سرپزان سرها و دل ها پيش او
هست بي پايان در آن سرها سري را يافتم

بار ديگر از دل و از عقل و جان برخاستيم
يار آمد در ميان ما از ميان برخاستيم

گر تو را سوداي معراج است بر چرخ حيات
دانک اسب تازي تو هست در ميدان صيام

ليک در هر پنج پنهان کرده قدر صوم را
چون شب قدر مبارک هست خود پنهان صيام

در خورش آن بام تون از تو به آلايش بود
همچو حمامت بشويد از همه خذلان صيام

خويشتن را بر زمين زن در گه غوغاي نفس
دست و پايي زن که بفروشم چنين ارزان صيام

در صيام ار پا نهي شادي کنان نه با گشاد
چون حرام است و نشايد پيش غمناکان صيام

چون از اين جا نيستم اين جا غريبم من غريب
چون در اين جا بي قرارم آخر از جاييستم

ترشي نيست در آن خد ترش او کرد به قاصد
که اگر روترشم من نه همان شهدم و قندم

دل من روشن و مقبل ز چه شد با تو بگويم
که در اين آينه دل رخ زيباي تو دارم

ز شرر زان نگريزم که زرم ني زر قلبم
ز خطر زان نگريزم که در اين ملک خطيرم