ديوان شمس

هزار جان مقدس فداي روي تو باد
که در جهان چو تو خوبي کسي نديد و نزاد

کدام لب که از او بوي جان نمي آيد
کدام دل که در او آن نشان نمي آيد

به دست خويش تو در چشم مي فشاني خاک
نه آن که صورت نو نو عيان نمي آيد

دهان و دست به آب وفا کي مي شويد
که دم دمش مي جان در دهان نمي آيد

مگر که درد غم عشق سر زند در تو
به درد او غم دل را روا تواني کرد

فتد آتش در اين فلک که بنالد از آن ملک
چو غم و دود عاشقان به سوي آسمان شود

خوشتر از جان خود چه باشد جان فداي خاک تو
خوبتر از ماه چه بود ماه در تو ناپديد

اگر به چشم بديدي جمال ماهم دوش
مرا بگو که در آن حلقه هاي گوش چه بود

از عشق آن سلطان من وان دارو و درمان من
کي سير گردد جان من در جان من جوع البقر

اندر تن من گر رگي هشيار يابي بردرش
چون شيرگير حق نشد او را در اين ره سگ شمر

اي عشق شوخ بوالعجب آورده جان را در طرب
آري درآ هر نيم شب بر جان مست بي خبر

هستي خوش و سرمست تو گوش عدم در دست تو
هر دو طفيل هست تو بر حکم تو بنهاده سر

کاشانه را ويرانه کن فرزانه را ديوانه کن
وان باده در پيمانه کن تا هر دو گردد بي خطر

طعنه زند مرا ز کين رو صنمي دگر گزين
در دو جهان يکي بگو کو صنمي کجا دگر

جان و جهان چرا چنين عيب و ملامتم کني
در دل من درآ ببين هر نفسي يکي حشر

فاش بگو که شمس دين خاصبک و شه يقين
در تبريز همچو دين اوست نهان و مشتهر

گر چه بصر عيان بود نور در او نهان بود
ديده نمي شود نظر جز به بصيرتي دگر

حريفان گر همي خواهي چو بسطامي و چون کرخي
مخور باده در اين گلخن بر آن سقف معلا خور

پراکنده شدي اي جان به هر درد و به هر درمان
ز عشقش جوي جمعيت در آن جامع بنه منبر

مرا گويد نمي گويي که تا چند از گدارويي
چو هر عوري و ادباري گدايي مي کني هر در

اگر با مؤمنان گويم همه کافر شوند آن دم
وگر با کافران گويم نماند در جهان کافر

گر چه نه به درياييم دانه گهريم آخر
ور چه نه به ميدانيم در کر و فريم آخر

اي عشق چه زيبايي چه راوق و گيرايي
گر رفت زر و کيسه در کان زريم آخر

ذاتت عسلست اي جان گفتت عسلي ديگر
اي عشق تو را در جان هر دم عملي ديگر

هر سرمه و هر دارو کز خاک درت نبود
در ديده دل آرد درد و سبلي ديگر