ديوان شمس

چو آب بحر سفر کرد بر هوا در ابر
خلاص يافت ز تلخي و گشت چون حلوا

شرابخانه درآ و در از درون دربند
تو از کجا و بد و نيک مردمان ز کجا

تو را چو در دگري ضرب کرد همچو عدد
ز ضرب خود چه نتيجه همي کند پيدا

چو ضرب ديدي اکنون بيا و قسمت بين
که قطره اي را چون بخش کرد در دريا

چو آسمان و زمين در کفش کم از سيبي ست
تو برگ من بربايي کجا بري و کجا

خراب و مست شوم در کمال بي خويشي
نه بدروم نه بکارم چه خوش بود به خدا

مرا تو گوش گرفتي همي کشي به کجا
بگو که در دل تو چيست چيست عزم تو را

چو گوش چرخ و زمين و ستاره در کف توست
کجا روند همان جا که گفته اي که بيا

به حق آن لب شيرين که مي دمي در من
که اختيار ندارد به ناله اين سرنا

در اين چهي تو چو يوسف خيال دوست رسن
رسن تو را به فلک هاي برترين کشدا

دمشق چه که بهشتي پر از فرشته و حور
عقول خيره در آن چهره ها و غبغب ها

ز شاه تا به گدا در کشاکش طمعند
به عشق بازرهد جان ز طمع و مطلب ها

گداي عشق شمر هر چه در جهان طربيست
که عشق چون زر کانست و آن مذهب ها

دو چشم بسته تو در خواب نقش ها بيني
دو چشم باز شود پرده آن تماشا را

هستي تو فخر ما هستي ما عار ما
احمد و صديق بين در دل چون غار ما

گر در آتش با توايم نور گردد نار ما
ور به جنت بي توايم نار شد انوار ما

بگشا در بيا درآ که مبا عيش بي شما
به حق چشم مست تو که تويي چشمه وفا

ديدمش مست مي گذشت گفتم اي ماه تا کجا
گفت ني همچنين مکن همچنين در پيم بيا

به ثنا لابه کردمش گفتم اي جان جان فزا
گفت يک دم ثنا مگو که دوي هست در ثنا

بازآمد و تا ويست بنده بنده ست خدا خدا
ماند در کيسه بدن چو زر و سيم ناروا

گر درد و فريادي بود در عاقبت دادي بود
من فضل رب محسن عدل علي العرش استوي

خود کي رود کشتي در او که او تهي بيرون رود
کيل گهر همي رسد بر مشتري و مشترا

خوش اندرآ در انجمن جز بر شکر لگد مزن
جز بر قرابي ها مزن جر بر بتان جان فزا

مي منم خود که نمي گنجم در خم جهان
برنتابد خم نه چرخ کف و جوش مرا

هر جا که بپري تو ويران شود آن مجلس
اي خواب در اين مجلس تا درنپري امشب