ديوان محتشم کاشاني

مخزن خويش از زر انجم کند در دم تهي
گر فلک يکدم کند طبع درم بخش از تو وام

وه چه سر خيل آن که خيل خسروان عصر را
مي تواند داد در يک بزم باهم انتظام

معني کز دل بود چون صيد وحشي در گريز
خاطر او را بود چون مرغ دست آموز رام

تا سپهر پير را در سايه باشد آفتاب
ز اقتصاي وضع دوران سال و ماه و صبح و شام

نوشتي آصف بن برخيا را دور بعد از وي
به قدرشان بدي گر در مناصب اول و ثاني

به گردون داده چندين چشم از آن رو خالق انجم
که در نظاره اش يک يک به فعل آرند حيراني

حسد رخش تسلط بر ملوک نظم مي تازد
تو سرور چون کميت کلک را در نثر ميراني

فلک بي رخصتت يک کار بي تابانه خواهد کرد
اگر در قتل خصمت از تو يابد دير فرماني

تو را مداح جز من نيست اما مي کند غيرت
زجاج سرخ را خون در دل از دل ياقوت رماني

عرب تا عجم زد در ثنايت برهم آن گه شد
به سحبان العجم مشهور عالم گير کاشاني

تو در آفاق ممتازي و ممتاز است مدحت هم
ز ديگر مدح ها اي خسرو ملک سخنداني

جهان دارا مرا هر ساله از نزد تو مرسومي
مقرر بود و اخذش بود هم در عين آساني

به من يک دفعه واصل گشت و بود اميد کان مبلغ
مضاعف هم شود چون دولتت در دفعه ثاني

طمع چون در شتاب افتاد پا بيرون نهاد از ره
به ديوارش نخست از لغزش پا خورد پيشاني

که در وضع جهان کرد اختراعي چند گوناگون
به آئيني که مي بيني به عنواني که مي داني

به اين اميد کان افسانه ها چون بشنود سلطان
کند از چاره سازي در اهتزازم از خوش الحاني

مرا آب و زميني هست در کاشان که مال آن
ز بسياري برونست از قياس و فهم انساني

تو مي روي و گريه اين بي دل اسير
در سنگ خاره مي کند از دوريت اثر

از که از گوشه نشيني که به بيداري کرد
چشم خود را تبه از بهر تو در عين شباب

بادي از جنبش شهبال تو مي بايد و بس
که شود در صف هيجا سپه آشوب ذباب

در يک زمان بسيط زمين پر شود ز سر
چون تيغ خويش را کند آن سرور امتحان

عجب حاليست حال من که در آيينه دوران
نمي بينم ز يک تن صورت غم خواري و ياري

جهان در قبضه تسخير او بادا که بيش از حد
به آن کشورستان دارد جهان اميد غم خواري

به رقص آمد ز شادي آسمان چون دهر پاکوبان
به نامش در زمين زد کوس سرداري و سالاري

چو گردد تيغ نازک پيکر او در دغا عريان
شود صد کوه پيکر از لباس زندگي عاري