ديوان محتشم کاشاني

کلک ماني سحر کرد و بر دلي ننهاد بند
کانچه مقصود دل است از حسن در تصوير نيست

شهر را کردن حصار و بر ظفر دادن قرار
دخل در تسخير مي دارد ولي تسخير نيست

در تصرف کوش تا عشقم شود کامل عيار
کانچه مس را زر تواند ساخت جز اکسير نيست

حسن افسون است و دل افسون پذير اما اگر
نيست افسون دم در افسون ذره اي تاثير نيست

صيد را هرچند زور خود برون آرد ز قيد
در طريق ضبط او صياد بي تقصير نيست

از سادگي دمي ز تو صد لطف مي کنم
خاطر نشان خود که تو را در خيال نيست

در حسرت آن طاير بي بال و پر ما
خوش دل شکن آهنگي و دل گاه فغانيست

پر گرم مران اي بت سر کش که به راهت
در هر قدم افتاده ز پا سوخته جا نيست

هيچ گه از جرم عشق گرم به خونم نگشت
خوي تو در عاشقي بس که زبونم گرفت

بس که در سرکشي آن مه به من استغنا کرد
غيرت عشق مرا نيز به استغنا داشت

محتشم بس که در آن کوي به پهلو گرديد
دوش چون قرعه هزار آبله بر اعضا داشت

بي طاق ابروي تو که طاق است در جهان
چندان گريست ديده که اين طاق نم گرفت

وقت رفتن داد تيغ غمزه را زهر آب ناز
وان نگه کردن مرا صد رخنه در جان کرد و رفت

من فکندم خويش را از خاکساري در رهش
او ز استغنا مرا با خاک يکسان کرد و رفت

روز اقبال مرا در پي شب ادبار بود
کز من آن خورشيد تابان روي پنهان کرد و رفت

باد يارب در امان از درد بي درمان عشق
آن که دردم داد و نوميدم ز درمان کرد و رفت

صحبتي داشت که آميخت بهم آتش و آب
دي که در بزم ميان من و اغيار نشست

پشت اميد به ديوار وفاي تو که داد
که نه در کوچه غم روي به ديوار نشست

چون تو سروي در جهان اي نازنين اندام نيست
صد هزاران سرو هست اما بدين اندام نيست

گرچه هست از نازک اندامان زمين رشک فلک
به ز اندام تو در روي زمين اندام نيست

قد اگر اين است و اندام اين ور عنائي توراست
راستي در قد سرو راستين اندام نيست

نيست در بتخانه مارا غير فکر روي دوست
ما درين فکريم و مردم را خيالي ديگر است

سگ از آن کس به که چون شد با غزالي آشنا
باز چشمش در پي وحشي غزالي ديگر است

غير را خواست کند گرم زد آتش در من
هر يکي را به طريق دگر از غيرت سوخت

شمع مجلس در شب وصل تو سوزد من ز هجر
چون نسوزم کاين سعادت يک شبم مقدور نيست