ديوان صائب

جاده چون زنجير مي پيچد به پاي رهروان
در پي اين کاروان گويا قدم فرسوده اي است

همچو طوق قمري از سرو سهي در بوستان
قسمت ما زان قد رعنا همين خميازه اي است

روي شرم آلود را گلگونه اي در کار نيست
چهره سيمين بران را شرم بهتر غازه اي است

مغتنم دان عهد خوبي را که در دوران خط
خال، داغ حسرت و چاه ذقن خميازه اي است

بي خطش شبنم به روي سبزه اشک حسرتي است
بي لب ميگون او گل در چمن خميازه اي است

دل دو نيم است از خمار نکته سنجان نظم را
در ميان هر دو مصراع از سخن خميازه اي است

در خراباتي که ما دريا کشان مي مي کشيم
فتنه آخر زمان آنجا کم از ته شيشه اي است

عشق من صائب ز قحط عاشقان در پرده ماند
مي کند کارش ترقي هر که را هم پيشه اي است

ما نفس بيهوده مي سوزيم در آه و فغان
سرکشي و عجز پيش حسن بي پروا يکي است

نيست صدر و آستاني خانه آيينه را
خار و گل را جاي در چشم و دل بينا يکي است

روي کار ديگران و پشت کار من يکي است
روز و شب در ديده شب زنده دار من يکي است

بي تأمل بر نمي دارم قدم از جاي خويش
خار و گل ز آهستگي در رهگذر من يکي است

گر چه در ظاهر عنان اختيارم داده اند
حيرتي دارم که جبر و اختيار من يکي است

ساده لوحي فارغ از رد و قبولم کرده است
زشت و زيبا در دل آيينه وار من يکي است

در بهارستان يکرنگي شراب و خون يکي است
بلبل و گل، سرو و قمري، ليلي و مجنون يکي است

شرم عشقم فارغ از شرم رقيبان کرده است
صد حجابم بود در پيش نظر، اکنون يکي است

عمر شمع صبح و لطف بي بقاي او يکي است
عهد گل در زود رفتن با وفاي او يکي است

گر چه در هر گوشه صد قرباني لب تشنه هست
آن که زمزم سرزند از زير پاي او يکي است

مرکز بر گرد سر گرديدن عالم شده است
کعبه قانع که در سالي قباي او يکي است

هر که چون صائب کند قطع طمع از روزگار
در مذاقش لطف گردون و جفاي او يکي است

تا ز خود بيگانه گشتم، رستم از قيد فلک
رخنه اي گر دارد اين زندان، در بيگانگي است

مي توان معشوق را از راه وحشت رام کرد
اين مي زود آشنا در ساغر بيگانگي است

گر چه از يک خم مي بيرنگ وحدت مي کشند
در خرابات مغان هر شيشه اي را قلقلي است

هر زمان در شهر بند عقل، سور و ماتمي است
جز جهان عشق نبود گر جهان بي غمي است

خاک با اين رتبه تمکين، جناب آدمي است
چرخ با آن شان و شوکت در رکاب آدمي است