ديوان سلمان ساوجي

تو يقين دان، که بجز در دهن تنگ تو نيست
هيچ اگر يک سر مو در دو جهان کامي هست

ميدهم جان و ستانم عشوه، اين داد و ستد
جز که در بازار سوداي تو، در بازار کيست؟

درد عشق تو که جز جان منش، منزل نيست
در دل مي زند و جز تو، کسي در دل نيست

چه خبر باشد از احوال من بي سر و پا؟
شمع ما را که هوا در سروپا در گل، نيست

ما را بجز از عشق تو، در خانه کسي نيست
بنماي رخ، از پرده که در خانه کسي نيست

خمار به اغيار مده، باده که خام است
مطرب مزنش در، که در آن خانه، کسي نيست

در دلم، جز صورتت نگذشت و الحق درگذشت
آنک، در دل غير از اينش صورتي ديگر گذشت

از هوا، باد سحر جان مي دهد در کوي دوست
در هوا داري من از باد سحر، خواهم گذشت

نيم شب سوداي حسنش، بر در دل حلقه زد
حلقه ديوانگي زد، عقل و راه در گرفت

سر، در رهش، نهادم و کاري به سر، نرفت
با او به هيچ حيله مرا دست، در نرفت

نگرفت در تو قصه سلمان و شب نبود
کاتش ز سوز او به سر شمع، در نرفت

من امروز، از ميي مستم، که در ساغر نمي گنجد
چنان شادم، که از شادي، دلم در بر نمي گنجد

بران بودم که بنويسم، مطول، قصه شوقت
چه بنويسم، که در طومار و در دفتر، نمي گنجد

فکر، در راه هواي تو، ز پا مي افتد
عقل، در کوي خيال تو، به سر مي گردد

ما کجا در تو توانيم رسيدن که فلک؟
در پيت بي سر و پا، گرد جهان، مي گردد

بحر، مي جوشد و جز باد ندارد در کف
صدف آورده به کف، در و قراري دارد

خيال روي تو در چشم ما و ما، متحير
در آن قلم که چنين صورتي برآب، نگارد

هر که در راه تو شد کشته نباشد مرده
زنده آنست که در کوي شما مي ميرد

مرغ در دام تو از روي هوا مي افتد
شمع بر بوي تو در پاي صبا مي ميرد

ز آفتابم شده در تاب که در روي تو تافت
تاب خورشيد چه باشد که به روي تو رسد؟

تا دلبر مني تو، دل نيست در بر من
در عهد چون تو دلبر، خود دل بر که باشد؟

نکته اي دارم چو در، پرورده درياي دل
از لب سلمان برد در گوش آن دلبر کشد

تا بر در ميخانه جان، لعل تو زد مهر
در مصطبه ها رطل مي لعل گران شد

در سرم سوداي زلف توست و مي دانم يقين
کين سر سودايي من، در سر سودا شود

مي زنندم بر درش، چون حلقه و من همچنان
همتي در بسته ام باشد که اين در، وا شود

تا تويي در دل من کي دگري مي گنجد؟
يا کجا در نظرم هر دو جهان مي آيد؟

چو رويت هرگزم نقشي به خاطر در نمي آيد
مرا خود جز تو در خاطر، کسي ديگر نمي آيد

خيال عارضت آبست، از آن در ديده مي گردد
نهال قامتت سروست، از آن در بر نمي آيد

چه داني حال چشم من چو چشمت نيست در چشمم؟
که چشمم در غم چشمت چه خون از چشم پالايد

جرعه در دور تو رسمي است که نتوان انداخت
خرقه در عهد تو عيبي است که نتوان پوشيد

ما ز سوداي دو چشم آهويي سرگشته ايم
ورنه اين سرگشته را در کوه و در صحرا چه کار؟

ما از در او دور و چنين بر در و بامش
باد سحري مي گذرد، باد حرامش!

دست در دامن او مي زنم و مي کشمش
تا بر غم سر من سر ننهد در پايش

حلقه شد پشت من از بار و من آهن دل
همچنان در هوست روي بدين در دارم

مگو که اشک مران در پيم، بگو: من مسکين
به غير اشک چه دارم که در پي تو برانم؟

بسان ذره مي رقصند دلها در هوا امشب
خرامان گرد و در چرخ آي اي جان ماه تابانم

در سرم سوداي زلف توست و مي دانم که من
عاقبت هم در سر زلف پريشانت شوم

بيم آن است که در صومعه ديوانه شوم
به از آن نيست که هم با در ميخانه شوم

چرخ در کار زمين است و زمين دربار چرخ
هر يکي را حالتي ما در ميان آسوده ايم

به هشياران مده مي را به مستان ده که در مجلس
قدح خون در جگر دارد، مدام از دست هشياران

به بوي زلف مشکين تو تا جان در تنم باشد
من بيمار خواهم در پي باد صبا رفتن

خيالت آشناور شد در آب چشم من گويي
چه واجب آشنايي را چنين در خون ما رفتن

چرا در مجلست ره نيست يک شب تا در آموزم
ستادن شمع سان برپا برت خدمت به سر بردن

گر تو مي خواهي که در چشم آيي اي سلمان چو اشک
اولت در چشم مردم خوار مي بايد شدن

بيخ عشق تو نشاندند بتا! در دل من
غم مهر تو فشاندند، در آب و گل من

هر کجا دردي است باشد در کمين جان ما
هر کجا گرديست گردد در هواي چشم من

مي زد غم تو حلقه و در بسته بود دل
جان گفت در مبند که دلدار ماست اين

در خطا و ختن اي خسرو خوبان خطا
چون تو ترکي نبود در همه چين و ماچين

همين که روي تو ديديم، باز شد در دل
چه حاجت است در دل زدن، بيا بنشين

تا کي به بوي عنبرين زنجير زلف سرکشت؟
آشفته پويم در به در ديوانه گردم کو به کو