ديوان سنايي

هست هر روز فزون دولت خوبيش وليک
من چه گويم تو درين ديده شو و در نگرش

بنگ و افيون شود از بوي تو سرمايه عقل
گر در آن کو که توباشي بود افيون يا بنگ

بودي آن روز به کردار چو خورشيد به ثور
هستي امروز به مقدار چو مه در خرچنگ

عقل هر ترک در آن روز همي گويد هين
ترکش اي ترک به يکسو فکن و جامه جنگ

شوم از شکر ثناهات چو قمري در دم
چو بوم من ز لباس تو چو طوطي بارنگ

پاي بند خير و شري کي شود در راه عشق
آنکه باشد تشنه شوق و کمال ذوالجلال

اي جنيد و بايزيد از خاک سرها برکنيد
تا جهاني بر جدل بينيد و قومي در جدال

اي دريغان صادقان گرم رو در راه دين
تير ايشان ديده دوز و عشق ايشان سينه مال

يا همه جان باش يا جانان که اندر راه عشق
در يکي قالب نباشد جان و جانان را مجال

در جهان آزاد مردي کو که با وي دم زنيم
محرم و شايسته و اهل و مريد و بي ملال

اي گرفتار نياز و آز و حرص و حقد و مال
ز امتحان نفس حسي چند باشي در وبال

چند در ميدان قدس از خيره تازي اسب لاف
چون نداري داغ عشق از حضرت قدس جلال

جهد آن کن تا ببري منزل اندر نور روح
تا نماني منقطع در اوسط ظل و ضلال

زان فکرت بيهوده که در خاطر من بود
يک ساعته ره بود ز من تا به سلاسل

آفتاب کل مخلوقات آن کز بهر جاه
ياد کرد ايزد به جان او به قرآن در قسم

نيست اندر هشت جنت کس چنو با قدر و جاه
نيست در هفت آسمان ديگر چنو يک محتشم

چرخ اعظم آمده پيش قيامش در رکوع
طارم کسرا از او کسر و ز جاه او به خم

او جدا کرد آن کساني را سر از تن بي خلاف
کز جفا بي حرمتي کردند در بيت الحرام

عجبتر آنکه ز بهر دو روزه مستقرم
به طوع و رغبت خود سال و ماه در سفرم

گر نبودي بود تو موجود کلي را وجود
حق به جان تو نکردي ياد در قرآن قسم

کحل حجت بود آن در چشم هر بيننده اي
يعني از مهر تو نتوان دور بودن يک دو دم

هر چه در فهم تو گنجد همه مخلوق بود آن
به حقيقت تو بدان بنده که من خالق آنم

کفر صد ساله ببخشم به يک اقرار زباني
جرم صد ساله به يک عذر گنه در گذرانم

ذره ذره حسنات از تو ز لطفم بپذيرم
کوه کوه از تو معاصي به کرم در گذرانم

چون عشق را ذات آمدي نفي قرابات آمدي
چون در خرابات آمدي کم کن حديث خال و عم