ديوان سنايي

هم ديده داري هم قدم هم نور داري هم ظلم
در هزل وجد اي محتشم هم کعبه گردي هم منات

در نارم از گلزار تو بيزارم از آزار تو
يک ديدن از ديدار تو خوشتر ز کل کاينات

بر ما لبت دعوت کني بر ما سخن حجت کني
وقتي که جان غارت کني چون صوفيان در ده صلات

جان سنايي مر ترا از وي حذر کردن چرا
از تو گذر نبود ورا هم در حيات و هم ممات

اين چه جمالست و ناز کز تو در ايام تست
وين چه کمالست باز کز شرف نام تست

در سر زلف نشان از ظلمت اهريمنست
بر دو رخ از نور يزدان حجت و برهان تراست

اين چنين صيدي که در دام تو آمد کس نديد
گوي گردون بس که اکنون نوبت ميدان تراست

فرق کن در راه معني کار دل با کار گل
کاين که تو مشغول آني اي پسر کار گلست

گر چه باشد با سنايي چون گل رعنا دو روي
در ثناي او سنايي ده زبان چون سونست

يا بجز عشق تو از تو يادگارم هست نيست
يا قدم در عشق تو سخت استوارم نيست هست

گر مثال دست شاه زنگ دارد زلف تو
پس دو دست شاه زنگي بسته در زنجير چيست

مر مر اگر کشته خواهي پس بکش يکبارگي
من کيم در کشتن من اين همه تدبير چيست

مر مرا چون زير کردي در فراق روي خويش
وانگهي گويي خروش و ناله چون زير چيست

قبله جان اي نگار از صورت و روي تو نيست
از خيالت روز و شب در چشم من تصوير چيست

در ازل رفته ست تقديري ز عشقت بر سرم
جز رضا دادن نگارا حيله و تدبير چيست

اي پسر دي رفت و فردا خود ندانم چون بود
عاشقي ورزيم و زين به در جهان خودکام نيست

تا پاي تو از دايره عهد برون شد
در هستي خويشم به سر تو که سري نيست

در بند خسي وين عجبي نيست که امروز
اسبي که به کار آيد بي داغ خري نيست

گر به بازي بازي از عشقت همي لافي زدم
کار بازي بازي از لاف و بازي در گذشت

اندک اندک دل به راه عشقت اي بت گرم شد
چون ز من پيشي گرفت از اسب تازي در گذشت

سودکي دارد کنون گر گويد اي غازي بدار
تير چون از شست شد از دست غازي در گذشت

گر چه کشميريست آن سيمين صنم از حسن خويش
از بت چيني و ماچين و طرازي در گذشت

بي نياز ار داشتي خوشدل سنايي را کنون
اين نياز و خوشدلي و بي نيازي در گذشت

دين و دنيا گفتمي در بازم اندر کار عشق
کار من با او کنون از دين و از دنيا گذشت

سيم و زر بودي مرا و صبر و هوش
در غم تو هر چهار از دست رفت