ديوان بيدل دهلوي

تا در خيال جا کرد تمييز آب و گوهر
(بيدل) من و تو گويا هرگز بهم نبوديم

در گلستاني که محو آن گل خود رو شدم
چشم تا واکردم از خود چون مژه يکسو شدم

در چه فکر افتاده ام يارب که مانند هلال
تا سري پيدا کنم اول خم زانو شدم

در دل هر ذره ام طوفان ديدار است و بس
جوهر آينه دارم تا غبار او شدم

عجز طلب در اين دشت با ما چو اشک چشم است
هر چند ره بپهلوست محتاج صد عصائيم

چشم آن دارم که گيرم عالمي را در کنار
چون مژه هر چند يک آغوش وار آورده ام

چشم ما مژگان ندزديد است زآشوب غبار
در ره او هر چه پيش آمد سلامش کرده ايم

در نظرم نه رهيست نه منزل ميگذرم به تردد باطل
شمع صفت زطبيعت غافل سر بهوا ته پاست خرامم

چون نفس پر و بال گشائي سوخت در آتش سعي رهائي
ريشه گشت تعلق جسمم از دل دانه دميدن دامم

خانه دلرا که همچون لاله از سودا پر است
(بيدل) از داغ محبت حلقه ئي بر در زدم

شبنم اشکي فرو برده است سر تا پاي من
از ضعيفي غوطه در يک قطره چون گوهر زدم

خورده بر بيش و کم ذره نگيرد خورشيد
اي تو در کار همه ما همه بيکار توايم

نقش اين نه شيشه گر يادم نباشد گو مباش
سير مينائي دگر در طاق نسيان کرده ام

در غم نايابي مطلب که جز وهمي نبود
سوده ام دستي که همت را پشيمان کرده ام

جز غم سيل فنا ديگر چه بايد خوردنم
از فضولي خويش را در دشت مهمان کرده ام

خاک من دارد سحر در جيب و خاري ميکشد
همتي کو کاين بناي پست را عالي کنم

آتش افتد در بناي فقر و من از سوز دل
گر هوس را آبيار گلشن قالي کنم

حديث عشق سر کن گر علاج غفلتم خواهي
که اين افسانه آتش دارد و من پنبه در گوشم

برنگ چنبر دف آنقدر از خود تهي گشتم
که سعي غير مي بندد صداي خويش در گوشم

مگر با نسبت آن گوهر دندان مقابل شد
که ميگيرد مدام از گهلشار خس در دهان انجم

نيم (بيدل) خجالت مايه ننگ تهي دستي
چه مضمون در خيال هر که مي آيم ره آوردم

نه برق و شعله ميخندم نه ابر و دود مي بندم
چراغ انتظارم حيرتي در چشم تر دارم

تو خواهي انجمن پرداز و خواهي خلوت آرا شو
که من چون شمع رنگ رفته خود در نظر دارم

برنگ ابر در ياد تو هر جا گريه سر کردم
گهر افشاند پيش از پرده هاي ديده دامانم

زحيرت در کفم سررشته ئي داده است پيدائي
که تا مژگان بهم مي آيد انجام است آغازم