ديوان بيدل دهلوي

از غبار جلوه غير تو تا بستم نظر
چون صف مژگان دو عالم محو شد در يکدگر

سير رنگ و بو هوس داري زگل غافل مباش
شوخي پرواز نتوان ديد جز در بال و پر

اين استقامتي که تو بر خويش چيده ئي
چون اشک بر سر مژه پا در رکاب گير

بي جنون دنيا و عقبي کسوت ناکامي است
زين دو دامن يگ گريبان وار در چنگم گذار

سراغ عافيت از خلق بيرون تازئي دارد
بهر سوي بگذري زيندشت و در جز بر کران مگذر

معني دل در خم و پيچ امل گم کرده ام
يک گره تا کي بچندين رشته باشد جلوه گر

از هوس جز نااميدي با چه پردازد کسي
جست و جو آواره است و پاي در گل انتظار

تيره بختي چون سياهي ناله ام را زير کند
سوخت آخر همچو سنگ سرمه در طبعم شرار

از نفس چون صبح نتوان بخيه زد در جيب عمر
روزن اين خانه (بيدل) تا کجا بندد غبار

سجده مقبول است در هر دين و آئيني که هست
گر قدم دزديدي از ره سر زمنزل بر مدار

تيغ در دستست يار از جيب بيرون آر سر
صبح شد بي پرده از خواب گران بردار سر

ايفلک در دور چشم و ابروي آن فتنه جوي
از مه نو ناخني پيدا کن و ميخار سر

مي نشاند بال قمري سرو را در زير تيغ
گر کند با قامت او دعوي رفتار سر

نگهي که در چمن ادب هوس انتظار چه عبرتي
چو سحر زچاکدل آب ده بگلي که خنده زند بسر

(بيدل) از وضع ادب مگذر که گوهر در محيط
پاي سعي موجرا از ترک دعوي کرد سر

در تميز آب و رنگ سرو و گل عاري مباش
لفظ موزون ديگر است و معني رنگين دگر

دست داري بر فشان چون گل درين گلزار زر
داغ ميخواهي بنه چون لاله در کهسار سر

هر سحرگه غوطه ها در اشک بلبل ميزند
نيست از شبنم چمن را جامه و دستار تر

بجرم زندگي است اين که مي برند بسر
گداز دلق و شه از حب جاه در زنجير

در خط مرکز وفا ننگ بلند و پست نيست
سر بطواف پا بريم گر نرسد قدم بسر

اي خرد چون بوي گل ديگر سراغ ما مگير
در جنون سرداد ما را تا چه سردارد بهار

سير اين گلشن غنيمت دان که فرصت بيش نيست
در طلسم خنده گل بال و پر دارد بهار

عدم و وجود امکان همه در تو محو و حيران
زبرت کجا رود کس که تو بيکناري آخر

در خم هر سجده اوج آبروئي خفته است
همچو اشکم آه بر هر نوک مژگان نيست سر

همچو شمعم بر اميد نارسا بايد گريست
شور تيغي در سر افتاده است و چندان نيست سر