ديوان بيدل دهلوي

امتياز حسن و عشق از شوق کامل برده اند
ميرود از کف دل و در چشم مجنون محمل است

نوبهار آئينه در دست از هجوم رنگ و بوست
(بيدل) اين الفاظ غير از صورت معناش نيست

هر دو عالم در غبار وهم طوفان ميکند
از گهر تا موج هر جا واشگافي بي نم است

باد شاهي در طلسم سير چشمي بسته اند
کاسه چشم گدا گر پر شود جام جم است

در بناي حيرت از حسن تو مي بينم خلل
خانه آئينه هم بر پا بديوار نم است

بيتوام گرد ضعيفي بسکه بر اعضا نشست
ناله ام در کوچه ني چون گره صد جا نشست

ميتوان در تخم ديدن شاخ و برگ نخل را
جزو چون کامل شود آئينه حسن کل است

دانه را نشو و نماي ريشه رسوا ميکند
گر زبان در کام باشد راز دل پوشيد است

کار سهلي نيست در هستي تماشاي عدم
بر تحير ناز دارد هر که ما را ديده است

اشکم از مژگان چکيد و رنگ اظهاري نه بست
اين گهر در خاک هم با قعر عمان آشناست

حق سعي ريشه بسيار است بر نخل بلند
پاي در گل رفته ما را اينچنين برداشته است

روز و شب ناموران در قفس سيم و زراند
هيچ زندان به نگين سخت تر از خاتم نيست

عمرها شد عجز طاقت سوي جيبم رهبر است
در ره تسليم دل پائيکه من دارم سر است

سرمه آنچشم دل را در سيه روزي نشاند
سيشه ما را غبار از موج خط ساغر است

تا تمناي ميم گل کرد از خود رفته ام
چون سحر در شوخي خميازه ام بال و پر است

آبله در راه شوقم بسکه دارد جوش اشک
نقش پايم هر کجا گل ميکند چشم تر است

عنقا سراغم از اثرم وهم و ظن تهيست
در هر مکان چو نقش نگين جاي من تهيست

اين خانه ها که خار و خس انبار حرص ماست
چون حلقه هاي در همه بيروفتن تهيست

بوي گل را التفات غنچه زندان است بس
خون خورد در گوشه گيري هر کجا وارسته ايست

سير عالم بي تأمل زحمت چشم و دل است
شش جهت گرد است در راهيکه رفتن صرصريست

طاس گردون هر چه آرد مفت اوهام است و بس
در بساط ما اميد باختن هم بردن است

امتحان در هر چه کوشد خالي از تشويش نيست
بار مشق خامه هم بر پشت ناخن بردن است

کور شد حاسد زرشک معني باريک من
خيره مي بيند چو مو در ديده کس جا گرفت

از جهل و خرد تا هوس و عشق و محبت
جز ما چه متاعيست که در خانه ما نيست

قدمي رنجه کن از عشرت ما هيچ مپرس
خاک را جام طرب در خور نقش کف پاست