ديوان بيدل دهلوي

زان اشک که چون شمع زچشم تر من ريخت
مجلس همه رنگين شد و گل در بر من ريخت

زبان چو کج روش افتد جنون بد مست است
قط محرف اين خامه تيغ در دست است

عجز هم بي طلبي نيست که چون ريگ روان
صد جرس در گره آبله پاي من است

عالمي شد (بيدل) از سرگشتگي پا مال ياس
تخم ما هم در خم اين آسيا افتاده است

نبض امکانرا که دارد شور چندين اضطراب
همچو تار سازد در دل هيچ و بر لب شيون است

سحر نسيمي درآمد از در پيام گلزار وصل دربر
چو رنگ رفتم زخويش ديگر چه رنگ باشد نثار بويت

تشنه لب بايد گذشت از وصل معشوقان هند
هيچ ننگي در برهمن زاده گان چون بوس نيست

در حريم عشق غير از سجده کس را بار نيست
بايد اکنون يک نماز بي قضائي کرد و رفت

عجز نفس چه پرده گشايد ز راز دل
ما را نشانده اند بران در که باز نيست

زين ندامت جز تحير با چه پردازد کسي
عمر فرصت در نظر کم آمد از بس بيش رفت

شغل اعمال دگر بسيار بود اما چه سود
هر که در بزم خيال آمد خيال انديش رفت

داغ بيدردي نشاند آخر بخاک تيره ام
بود زير چتر گل تا شمع در پا خار داشت

بوي گل صد انجمن بي پرده بود اما چه سود
التفات رنگ ما را در پس ديوار داشت

حيرت از شش جهتم در دل آئينه گرفت
ورنه هر مو بتنم صد مژه بال افشان داشت

چشم بند و زور بر دل کن که در آفاق نيست
آنقدر اوجيکه يک مژگان توان بالا گرفت

حال دل صد گل زچاک سينه ما روشن است
صد سحر بوي جگر در رهن آه سرد ماست

چون نفس آئينه دل هم ثبات ما نداد
حيف نقش ما که در هر صفحه زايل بوده است

چشم حاصل چه توان داشت که در مزرع عمر
چون شرر دانه فشاني همه بر روي هواست

کفر و دين در گره پيچ و خم يکدگراند
ظلمت و نور چو آئينه و جوهر بهم است

کينه در طبع ملايم نکنند نشو و نما
فارغ از جوش غبار است زميني که نم است

ديده در خواب عدم هم مژه بر هم نزند
گر بداند که تماشا چه قدر مغتنم است

صاحب خلق حسن گلها بدامن داشته است
چرب و نرمي در طبايع آب و روغن داشته است

زير گردون سود و سوداي همه با گردش است
اين دکان سنگ ترازو در فلاخن داشته است

در ره تسليم پر بي خانمان افتاده ايم
بر سر ما سايه گر هست دست قاتل است

در وطن هم صاف طينت راز غربت چاره نيست
گوهر اين بحر را گرد يتيمي ساحل است