ديوان اوحدي مراغي

به جان در غيرتم از دل، که پيش اوست پيوسته
گرين غيرت بديدي او بغير ما نپيوستي

گر آن گلچهره را در دل نشان دوستي بودي
دل اين خستگان هر دم به خار غم چرا خستي؟

به غير از درددل چيزي نديدم در فراق او
حکايت غير ازين بودي مرا گر غيرتي هستي

نه يک دلبستگي دارد بدان زلف اوحدي، کو را
اگر پنجاه دل بودي به جان در زلف او بستي

برسيدند همرهان تو هر يک به منزلي
پي ايشان کجا روي؟ تو که در خفت و خيستي

هر زمانم شاخ اندوهي ز دل سر بر زند
خود نميدانم چه بيخست اين که در دل کاشتي

گر پس از جنگ آشتي جويي، نگيري در کنار
تا هم آن دم نيز بي جنگي نباشد آشتي

دي طلب کردي که در پاي تو ريزم جان خويش
زان طلب کردن سرم بر آسمان افراشتي

شغل تو گر خواجگيست، در پي آن روز، که هست
کار من و اوحدي رندي و ناداشتي

اگر آن غنچه دهن را سر مهري بودي
در دل از کيسه چرا آن همه خارم کردي

تنگ دستم، چه شدي گر به وفا دستي تنگ
ز سر لطف در آغوش و کنارم کردي؟

نگارا، ياد مي داري که ياد ما نمي کردي؟
سگان را در بر خود جاي و جاي ما نمي کردي؟

نشان درد مي ديدي ولي درمان نمي دادي
به کوي وصل مي بردي ولي در وا نمي کردي؟

نخستين روزت ار با من نبودي فتنه اندر سر
چو رخ در پرده پوشيدي دگر پيدا نمي کردي

دلم را مي نهي داغي و گرنه در چنين باغي
رخ از خيري نمي بردي دل از خارا نمي کردي

ديگر بهيچ آبي در بار و بر نيايد
شاخ سکون و صبرم، کز بيخ و بن بکندي

با من مرو، که خصمم عيبت کند، چو بيند
من پير گشته وانگه در دست ازين نگاري

آمد آن موسم که: هر کس با دلارامي که دارد
باده نوشد در ميان باغ و ما نيز از کناري

من چو نرگس برنگيرم ز آب پي چندان که باشد
سوسني در پاي سروي، سبزه اي بر جويباري

دلت سختست و مژگان تير، در کار من مسکين
بدان نسبت که مژگان خار و دل برجاست پنداري

خطا زلفت کند، آخر دلم را در گنه آري
جنايت خود کني و آنگاه جرم از ماست پنداري

هر به عمري نزد خود روزي به مهمانم بري
پرده پيش رخ ببندي، پس در ايوانم بري

او شوي چو خود را تو از ميانه بر گيري
در بها بيفزايي، تا بهانه بر گيري

دام شرک را دانه جز تو کس نمي بينم
گر ز دام در خوفي دم ز دانه برگيري

در سلوک اين منهج گر به صدق مي کوشي
تا ز راه دربندي دل ز خانه برگيري