ديوان اوحدي مراغي

چو ميل او کنم، از من به عشوه بگريزد
دگر چو روي به پيچم به من در آويزد

در سر زلف تو هر چيني شهري هندوست
که شنيد اين همه هندو؟ که ز چين برخيزد

مايه روزگار خود در هوس تو باختم
سود تو مي بري، بهل کز تو مرا زيان رسد

روز و شب چون گوي دستش در گريبان منست
دست من گويي: بدان گوي گريبان کي رسد؟

يار نارنجي قبا را من بنير نجات آه
تا نرنجانم شبي، در دم به درمان کي رسد؟

بنده فرمانم به هر چيزي که خاطر خواه اوست
گوش بر ره، چشم بر در، تا که فرمان کي رسد؟

هست از ميان او کمر بر هيچ، آري در جهان
بر خوردن از سيمين برش بند قبا را مي رسد

گر اوحدي از نيستي در عشق او دم ميزند
ما نيستانيم، اي پسر، هستي خدا را مي رسد

سياهي گر نماند در دوات، از خون چشم من
به سرخي آنچه باقي مانده از طومار بنويسد

غم را که بها نبود در شهر کسان هرگز
آن روز که من جويم شهريش بها باشد

به گرد دانه خالش کسي گردد که روز و شب
در آب ديده سرگردان بسان آسيا باشد

تا دلم بر رخ چون ماه تمامت باشد
ناله و زاري من بر در و بامت باشد

براي نزهت ار وقتي بيارايند جنت را
مرا از هر که در جنت نظر سوي تو بس باشد

از دلم در عجبي: کين همه غم ديد و نرفت
چون رود پاي دل خسته؟ که بندش باشد

سماع مطرب اندر گوش و دست يار در گردن
چمان اندر چمن مستانه فرزين وار خوش باشد

گدايي را که دل در بند يار محتشم باشد
دلش هم خوابه اندوه و جانش جفت غم باشد

حرامست ار کند روزي دلش ميلي به بستاني
همايون دولتي کش چون تو باغي در حرم باشد

چنين معشوقه اي در شهر و آنگه ديدنش مشکل
کسي کز پاي بنشيند به غايت بي قدم باشد

بساز، اي اوحدي، چون زر نداري، در جفاي او
که اندر کشور خوبان جفا بر بي درم باشد

در هر دو هفته بينم روي ترا، وليکن
آن دم که بينم او را، ماهي تمام باشد

عشق و مستوري بهم دورند و راه پاکبازي
آن کسي آسان رود کين شيشه در بارش نباشد

در خرابات امشبم رندي به مستي ديد و گفتا:
اين چنين صوفي، عجب دارم، که زنارش نباشد

چون استوار باشم در عهد و وعده تو؟
کين بي خلاف نبود و آن بي شکن نباشد

بيدلان را چاره از روي دلارامي نباشد
هر که عاشق گردد، او را در دل آرامي نباشد

پخته اي بايد که: داند سوختن در عشق خوبان
بر چنين آتش گذشتن کار هر خامي نباشد