مخزن الاسرار نظامي

آب که آسايش جانها دروست
کشتي داند چه زيانها در اوست

در همه چيزي هنر و عيب هست
عيب مبين تا هنر آري بدست

خويشتن آراي مشو چون بهار
تا نکند در تو طمع روزگار

نقش مراد از در وصلش مجوي
خصلت انصاف ز خصلش مجوي

اي که درين کشتي غم جاي تست
خون تو در گردن کالاي تست

کنج امان نيست در اين خاکدان
مغز وفا نيست درين استخوان

دست به عالم چه درآورده اي
نز شکم خود به در آورده اي

در رتف اين باديه ديو لاخ
خانه دل تنگ و غم دل فراخ

کس به جهان در ز جهان جان نبرد
هيچکس اين رقعه به پايان نبرد

زان گل و بلبل که در آن باغ ديد
ناله مشتي زغن و زاغ ديد

پير در آن تيز روان بنگريست
بر همه خنديد و به خود برگريست

گر شتري رقص کن اندر رحيل
ورنه ميفکن دبه در پاي پيل

چون شده اي بسته اين دامگاه
رخنه کنش تا به در افتي به راه

کاين خط پيوسته بهم در چو ميم
ره ندهد تا نکنندش دو نيم

زخمه گه چرخ منقط مباش
از خط اين دايره در خط مباش

در همه کاري که گرائي نخست
رخنه بيرون شدنش کن درست

در غم اين شيشه چه بايد نشست
کش بيکي باد تواني شکست

در طمع آن بود دو فرزانه را
کز دو يکي خاص کند خانه را

چون بنه در بحر قيامت برند
بي درمان جان به سلامت برند

دوستي زر چو به سان زرست
در دم طاوس همان پيکرست

زر که ز مشرق به در افشانده اند
بيخبران مغربيش خوانده اند

يارب و زنهار که خود چند بود
تا دل درويش در آن بند بود

در کرم آويز و رها کن لجاج
از ده ويران که ستاند خراج

صرف شد آن بدره هوا در هوا
مفلس و بدره ز کجا تا کجا

ناصح خود شد که بدين در مپيچ
هيچ ندارد چه ستانم ز هيچ