اقبالنامه نظامي

در آن مرز و آن مرغزار فراخ
که هم سرخ گل بود و هم سبز شاخ

کشاورز و گاو آهن و گاوکو
کجا در چنين ده کند گاو هو

در او هر چه کاري به هنگام خويش
يکي زو هزار آورد بلکه بيش

اگر داد بودي و داور بسي
ده آباد بودي و در ده کسي

به يک جو که در مالش آرند ميل
جو و گندمش را برد باد و سيل

خوشا نزهت باغ در نوبهار
جوان گشته هم روز و هم روزگار

ز خون مغز مرغان به جوش آمده
دل از جوش خون در خروش آمده

چه خوشتر در اين فصل ز آواز رود
وزآن آب گل کز گل آيد فرود

عروسان بت روي در وي بسي
پرستنده بت شده هر کسي

در آن خانه از زر بتي ساخته
بر او خانه گنج پرداخته

فروزنده در صحن آن تازه باغ
ز بس شب چراغي به شب چون چراغ

اگر شاه فرمان دهد در سخن
فرو گويم آن داستان کهن

همه شهر مانده در ايشان شگفت
که چون شايد آن مرغکان را گرفت

چراغي که کوران بدان خرمند
در او روشنان باد کمتر دمند

بدان تا چو آهنگ دريا کنم
در او نيک و بد را تماشا کنم

درين بحر بيتي سرايند و بس
که در هيچ بحري نگفتست کس

چو شب نافه مشک را سرگشاد
ستاره در گنج گوهر گشاد

در آن لعبتان ديد کز موج آب
علم بر کشيدند چون آفتاب

به استاد کشتي چنين گفت شاه
که کشتي در افکن بدين موجگاه

جهان در جهان راند بر آب شور
جهان ميدواندش زهي دست زور

که اين مرحله منزلي مشکلست
به رهنامه ها در پسين منزلت

چو خسرو طلسمي بدانگونه ساخت
در آن تعبيه راز يزدان شناخت

پديد آمد از دور کوهي بلند
ز گرداب در کنج آن کوه بند

در آن بند اگر کشتيي تاختي
درو سال ها دايره ساختي

مثل زد سکندر در آن کوهسار
که دير و درست آي و انده مدار