شرف نامه نظامي

چو سروي که پيدا کند در چمن
ز گيسو بنفشه ز عارض سمن

جمالي چو در نيم روز آفتاب
کرشمه کنان نرگسي نيم خواب

به مهرش شبي شاه در برگرفت
ز خرماي شه نخلين برگرفت

عطارد به جوزا برون تاخته
مه و زهره در ثور جا ساخته

در احکام هفت اختر آمد پديد
که دنيا بدو داد خواهد کليد

شه از مهر فرزند پيروز بخت
در گنج بگشاد و برشد به تخت

شد از چنبر مهد ميدان گراي
ز گهواره در مرکب آورد پاي

همه سختي از بستگي لازمست
چو در بشکني خانه پر هيزم است

نشاندش به دانش در آموختن
که گوهر شود سنگ از افروختن

ز هر دانشي کو بود در قياس
وزو گردد انديشه معني شناس

خبر دادش از هر چه در پرده بود
کسي کم چنان طفل پرورده بود

به شهزاده بسپرد فرزند را
به پيمان در افزود سوگند را

تو را دولت او را هنر ياور است
هنرمند با دولتي در خور است

اگر غالب از دايره نام توست
شمار ظفر در سرانجام توست

در او هر دمي نوبري مي رسد
يکي مي رود ديگري مي رسد

ز فرمانبران ملک فيلقوس
نشد کس در آن شغل با وي شموش

چنان شد که با زور بازوي او
نچربيد کس در ترازوي او

چو در زور پيچيدي اندام را
گره برزدي گوش ضرغام را

حساب جهانگيري آورد پيش
جهان را زبون ديد در دست خويش

به هر کاري کو جست نام آوري
در آن کار دادش فلک ياوري

نه آن کرد با مردم از مردمي
که آيد در انديشه آدمي

مگر چون بدان شربت آرم نشاط
غمي چند را در نوردم بساط

چه پنداري اي مرد آسان نيوش
که آسان پر از در توانکرد گوش

سکندر به آيين شاهان پيش
بر آراست بزمي در ايوان خويش

همه آدمي خوار و مردم گزاي
ندارد در اين داوري مصر پاي