خسرو و شيرين نظامي

پس او در غلامان و کنيزان
ز نرگس بر سمن سيماب ريزان

پس آورد آنگهي شه را در آغوش
لبش بر لب نهاد و دوش بر دوش

چنين واجب کند در عشق مردن
به جانان جان چنين بايد سپردن

بسا رعنا زنا کو شير مرد است
بسا ديبا که شيرش در نورد است

دو صاحب تاج را هم تخت کردند
در گنبد بر ايشان سخت کردند

که جز شيرين که در خاک درشتست
کسي از بهر کس خود را نکشت است

چو عيسي خر برون برزين تني چند
بمان در پاي گاوان خرمني چند

سلامت بايدت کس را ميازار
که بد را در عوض تيز است بازار

از آن جنبش که در نشونبات است
درختان را و مرغان را حيات است

به ملکي در چه بايد ساختن جاي
که غل بر گردنست و بند بر پاي

روند اين همرهان غمناک با تو
نيايد هيچ کس در خاک با تو

به مرگ و زندگي در خواب و مستي
توئي با خويشتن هر جا که هستي

خلاف آن شد که در هر کارگاهي
مخالف ديد خواهي بارگاهي

جوانمردان که در دل جنگ بستند
به جان و دل ز جان آهنگ رستند

کجا جمشيد و افريدون و ضحاک
همه در خاک رفتند اي خوشا خاک

جگرها بين که در خوناب خاک است
ندانم کاين چه درياي هلاک است

اگر در خاک شد خاکي ستم نيست
سرانجام وجود الا عدم نيست

نظامي بس کن اين گفتار خاموش
چه گوئي با جهاني پنبه در گوش

شکايتهاي عالم چند گوئي
بپوش اين گريه را در خنده روئي

چه پيش آرد زمان کان در نگردد
چه افرازد زمين کان برنگردد

جنايتهاي اين نه شيشه تنگ
همه در شيشه کن بر شيشه زن سنگ

مگر در پاي دور گرم کينه
شکسته گردد اين سبز آبگينه

گل و سنگ است اين ويرانه منزل
درو ما را دو دست و پاي در گل

همايون پيکري نغز و خردمند
فرستاده به من داراي در بند

سران را گوش بر مالش نهاده
مرا در همسري بالش نهاده