خسرو و شيرين نظامي

طبيبي در يکي نکته نهفته است
خدا آن نکته را با خلق گفته است

در اين مشکل فرو ماندند يک چند
که از تن چون رود جان خردمند

از او شخصي فرو افتد گران سنگ
ز بيم جان زند در کنگره چنگ

شکنجه گرچه پنجه اش را کند سست
کند سر پنجه را در کنگره چست

ربايد گوسفندي گرگ خونخوار
در آويزد شبان با او به پيکار

چو گرگ افزون بود در چاره سازي
شبان را کرد بايد خرقه بازي

در اين انديشه لختي قصه راندند
ورق ناديده حرفي چند خواندند

که شخصي در عرب دعوي کند کيست؟
به نسبت دين او با دين ما چيست؟

به گنبد در کنند اين قوم ناورد
برون از گنبد است آواز آن مرد

چو شيرين ديدکان ديرينه استاد
در گنج سخن بر شاه بگشاد

کليدي کن نه زنجيري در اين بند
فرو خوان از کليله نکته اي چند

مخور در خانه کس هيچ زنهار
که با تو آن کند کان زاغ با مار

ز نااهلان همان بيني در اين بند
که ديد آن ساده مرغ از کپيي چند

چه بايد چشم دل را تخته بردوخت
چو نجاري که لوح از زن در آموخت

منم دانسته در پرگار عالم
به تصريف و به نحو اسرار عالم

بدين نزديکيت آيينه در پيش
فلک چه بود بدان دوري مينديش

تو آن نوري که چرخت طشت شمعست
نمودار دو عالم در تو جمعست

چو خسرو تخته حکمت در آموخت
به آزادي جهان را تخته بر دوخت

شنيدم من که آن فرزند قتال
در آن طفلي که بودش قرب نه سال

ز بد فعلي که دارد در سر خويش
چو گرگ ايمن نشد بر مادر خويش

به چشمي بيند اين ديو آن پري را
که خر در پيشه ها پالانگري را

قباي زر چو در پيرايش افتد
ازو هم زر بود کارايش افتد

به نوشانوش مي در کاس مي داشت
ز دورا دور شه را پاس مي داشت

در آن تلخي چنان برداشت با او
که جز شيرين کسي نگذاشت با و

تو در دستي اگر دولت شد از دست
چو تو هستي همه دولت مرا هست