خسرو و شيرين نظامي

بسا شير شکار و گرگ جنگي
که شد در زير اين روبه پلنگي

اگر خواهي جهان در پيش کردن
شکم واري نخواهي بيش خوردن

مشو پر خواره چون کرمان در اين گور
به کم خوردن کمر دربند چون مور

در اين سيلاب غم کز ما پدر برد
پسر چون زنده ماند چون پدر مرد

فلک را تا کمان بي زه نگردد
شکار کس در او فربه نگردد

گوزني را که ره بر شير باشد
گيا در زير پي شمشير باشد

چو نامد در جهان پاينده چيزي
همه ملک جهان نرزد پشيزي

خداوندا چو آيد پاي بر سنگ
فتد کشتي در آن گردابه تنگ

فراخي در جهان چندان اثر کرد
که يک دانه غله صد بيشتر کرد

ز چشم پادشاه افتاد رائي
که بد رائي کند در پادشائي

چو شيرين از شهنشه بي خبر بود
در آن شاهي دلش زير و زبر بود

وليک از کار مريم تنگدل بود
که مريم در تعصب سنگدل بود

در آن يکسال کو فرماندهي کرد
نه مرغي بلکه موري را نيازرد

کند تنها روي در کار خسرو
به تنهائي خورد تيمار خسرو

وزان خوبان چو در ره پاي بفشرد
کنيزي چند را با خويشتن برد

که در هر جاي با او يار بودند
به رنج و راحتش غمخوار بودند

وز آنجا سوي قصر آمد به تعجيل
پس او چارپايان ميل در ميل

از آن در خوشاب آن سنگ سوزان
چو آتش گاه موبد شد فروزان

ثز گرمي کان هوا در کار او بود
هوا گفتي که گرمي دار او بود

ملک دانست کامد يار نزديک
بديد اميد را در کار نزديک

ز مريم بود در خاطر هراسش
که مريم روز و شب مي داشت پاسش

بر آمد يوسفي نارنج در دست
ترنج مه زليخا وار بشکست

در پيروزه گون گنبد گشادند
به پيروزي جهان را مژده دادند

طرفداران که صف در صف کشيدند
ز هيبت پشت پاي خويش ديدند

کسي کش در دل آمد سر بريدن
نيارست از سياست باز ديدن