خسرو و شيرين نظامي

گر از دنيا وجوهي نيست در دست
قناعت را سعادت باد کان هست

من اين گنجينه را در مي گشادم
بناي اين عمارت مي نهادم

درنگ از بهر آن افتاد در راه
که تا از شغلها فارغ شود شاه

حبش را زلف بر طمغاج بندد
طراز شوشتر در چاج بندد

به فتح هفت کشور سر برآرد
سر نه چرخ را در چنبر آرد

چنين گوينده اي در گوشه تا کي
سخنداني چنين بي توشه تا کي

سخاي ابر از آن آمد جهانگير
که در طفلي گياهي را دهد شير

يکي عذر است کو در پادشاهي
صفت دارد ز درگاه الهي

بدان در هر که بالاتر فروتر
کسي کافکنده تر گستاخ روتر

دبيران را به آتش گاه سباک
گهي زر در حساب آيد گهي خاک

در آن بخشش که رحمت عام کردند
دو صاحب را محمد نام کردند

زهي نامي که کرد از چشمه نوش
دو عالم را دو ميمش حلقه در گوش

چو دريا در دهد بي تلخ روئي
گهر بخشد چو کان بي تنگ خوئي

جهت شش طاق او بر دوش دارد
فلک نه حلقه هم در گوش دارد

خبرهائي که بيرون از اثير است
به کشف خاطر او در ضمير است

کدامين علم کو در دل ندارد
کدام اقبال کو حاصل ندارد

ز هر مقراضه کو چون صبح رانده
عدو چون ميخ در مقراض مانده

زهر شمشير کو چون صبح جسته
مخالف چون شفق در خون نشسته

سمندش در شتاب آهنگ بيشي
فلک را هفت ميدان داده پيشي

هر آنکس کز جهان با او زند سر
در آب افتاد اگر خود هست شکر

در اين انديشه بودم مدتي چند
که نزلي سازم از بهر خداوند

نبود آبي جز اين در مغز ميغم
و گر بودي نبودي جان دريغم

چه سود افسوس من کز کدخدائي
جز اين موئي ندارم در کيائي

حديث آنکه چون دل گاه و بيگاه
ملازم نيستم در حضرت شاه

گرم دور افکني در بوسم از دور
و گر بنوازيم نور علي نور