ديوان ناصر خسرو

ستم رسيده تر از تو نديد کس دگري
که در تنت دو ستمگار مستقر دارد

به زير چرخ قمر در قرار مي نکند
قرارگاه مگر برتر از قمر دارد

ضعيف مرد گمان برد کو همي گويد
«خداي ما به جهان در زن و پسر دارد»

جانت نمانده است جز به داد در اين بند
داد خداوند را مدار به بيداد

نيزه کژ در ميان کالبد تنگ
جز ز پي راستي نماند و نيفتاد

جان و خرد رونده بر اين چرخ اخضرند
يا هردوان نهفته در اين گوي اغبرند؟

ور در جهان نيند علي حال غايبند
ور غايبند بر تن ما چونکه حاضرند؟

بي بال در نشيمن سفلي گشاده پر
بي پر بر آشيانه علوي همي پرند

در گنج خانه ازل و مخزن ابد
هر دو نه جوهرند ولي نام جوهرند

در عالم دوم که بود کارگاهشان
ويران کنندگان بنا و بناگرند

در پيش هر دو هر دو دکان دار آسمان
استاده هر چه دير فروشد همي خرند

بالاي مدرج ملکوت اند در صفات
چون ذات ذوالجلال نه عنصر نه جوهرند

جز آدمي نزاد ز آدم در اين جهان
وينها از آدم اند چرا جملگي خرند؟

وينها که خفته اند در اين خاک سالها
از يک نشستن پدرانند و مادرند

کاه داري ياخته بر روي آب
زهر داري ساخته در زير قند

کز بدي ها خود بپيچد بد کنش
اين نبشته ستند در استا و زند

گر نکرده ستم گناهي پيش ازين
چون فگندندم در اين زندان و بند

برهمندي را به دل در جاي کن
سود کي داردت شخص برهمند

بر در طاعت ببايدت ايستاد
گر همي ز ايزد بترسي چون پلند

چون خصم سر کيسه رشوت بگشايد
در وقت شما بند شريعت بگشائيد

اندر طلب حکم و قضا بر در سلطان
مانند عصا مانده شب و روز به پائيد

با جهل شما در خور نعليد به سر بر
نه درخور نعلي که بپوشيد و بيائيد

ميمون چو هماي است بر افلاک و شما باز
چون جغد به ويرانه در اعداي همائيد

ابليس رها يابد از اغلال گر ايدونک
در حشر شما ز آتش سوزنده رهائيد

داناست کسي که رو از اين جادو
در پرده دين حق بپوشاند