مثنوي معنوي

واي آن مرغي که ناروييده پر
بر پرد بر اوج و افتد در خطر

عالمي در دام مي بين از هوا
وز جراحت هاي هم رنگ دوا

مار استادست بر سينه چو مرگ
در دهانش بهر صيد اشگرف برگ

در حشايش چون حشيشي او بپاست
مرغ پندارد که او شاخ گياست

چون نشيند بهر خور بر روي برگ
در فتد اندر دهان مار و مرگ

از بقيه خور که در دندانش ماند
کرم ها روييد و بر دندان نشاند

چون دهان پر شد ز مرغ او ناگهان
در کشدشان و فرو بندد دهان

صدهزاران مکر در حيوان چو هست
چون بود مکر بشر کو مهترست

مصحفي در کف چو زين العابدين
خنجري پر قهر اندر آستين

گويدت خندان کاي مولاي من
در دل او بابلي پر سحر و فن

مي کشاند مکر برقت بي دليل
در مفازه مظلمي شب ميل ميل

بر که افتي گاه و در جوي اوفتي
گه بدين سو گه بدان سوي اوفتي

راه کردي ليک در ظن چو برق
عشر آن ره کن پي وحي چو شرق

گويد او چون ترک گيرم گير و دار
چون روم من در طفيلت کوروار

مي گريزي از جفاهاي پدر
در ميان لوطيان و شور و شر

مي گريزي هم چو يوسف ز اندهي
تا ز نرتع نلعب افتي در چهي

در چه افتي زين تفرج هم چو او
مر ترا ليک آن عنايت يار کو

گويدش عيسي بزن در من دو دست
اي عمي کحل عزيزي با منست

در زمان چون پير را شد زيردست
روشنايي ديد آن ظلمت پرست

شرط تسليم است نه کار دراز
سود نبود در ضلالت ترک تاز

آنچنان که مي رود شب ز اغتراب
حس مردم شهرها در وقت خواب

آنچنان که عارف از راه نهان
خوش نشسته مي رود در صد جهان

يک خلافي ني ميان اين عيون
آنچنان که هست در علم ظنون

سرنگونم هي رها کن پاي من
فهم کو در جمله اجزاي من

ديده کو نبود ز وصلش در فره
آن چنان ديده سپيد کور به