ديوان محتشم کاشاني

روز اقبال تو را ربط ندادست به شب
آن که شب را بکند رابطه در استخراج

طبع در پوست نمي گنجد ازين ذوق که تو
مي کني مغز معاني ز سخن استمزاج

آن که طبعش به مثل موي شکافد در شعر
شعر بافي کند از واسطه مايحتاج

زر موروث من سوخته کوکب در هند
بيش از فلس سمک بنده به فلسي محتاج

سخني دارم و دارم طمع آن که بر آن
گذري چون به سعادت نفتد در ادراج

متاهل شدن من چه قياسي است عقيم
که از آن عقم بود در تتق غيب نتاج

گرچه شد داخل اين نظم قوافي خنک
بود ناچار چو در آش مريض اسفاناج

شعر بافان سخن گرچه به اين رنگ کشند
ليک در جنب مزعفر چه نمايد تتماج

در ظلماتست ليک بر سر آب حيات
هر دل مسکين که او بسته به مشگين رسن

معدلتت خسرويست در سپهش هر نفر
تيشه فرهاد گير ريشه بيداد کن

دست سبک ريزشت دشمن گنج گران
لعل گران ارزشت معدن در عدن

پرده اهل سکان بر فتد از روزگار
چون متحرک شود سرو تو در پيرهن

تا دهي اشجار را لطف خرامش به باد
سرو خرامنده را ساز چمان در چمن

يوسف عهدي و هست بر سر بازار تو
پرده در گوش خلق غلغله مرد و زن

مکتب عشق تو هست مسکن صد بوعلي
طفل سبق خوان در او محتشم استاد فن

حجة الله علي الخلق علي متعال
که در آئينه شک شد به خدائي مدرک

در زمان سبق عالم و آدم بوده
حق سخنگوي و تو آئينه و آدم طوطک

گر نيابد ز تو دستوري جستن ز کمان
در کمان خانه کند چله نشيني ناوک

واندرين دايره در پهلوي آن هر دو جهان
چرخ بسيار بزرگ است به غايت کوچک

با سهيل کرمت در چمن ار تيغ غرور
نشکافد سپر لاله حمرا سپرک

از درت کي به در غير رود هرکه کند
فهم لذات جنان درک عقوبات درک

دست چوبک زن تقرير به آهنگ رحيل
چون زند در دروازه عمرش چوبک

آن فلک رتبه که شد باعث اين نظم بلند
در فلک باد عماريکش او دوش ملک

در آيين بندي مصر دل افزائيد کز کنعان
نوآئين يوسفي ديگر به اين بازار مي آيد

امل پاي ظهورش در ميان آورده کاغذ را
مراد اندر کنار آرزو دشوار مي آيد