ديوان محتشم کاشاني

محتشم کشته آنست که در کلبه خود
شمع مجلس کندت اي مه خورشيد عذار

رياض چرخ ز انجم شکوفه نارنج
چو ريخت در دو نفس شد برش رياض آرا

گليم تيره فرعون شب در آب انداخت
يد کليم کزو يافت بر و بحر ضيا

گشود شب در صندوق آبنوس از صبح
وز آن نمود زري سکه اش به نام خدا

ز قوم هود که يک نيمه در زمين رفتند
درو کننده نيمي دگر به داس صبا

در آب کوچه پديد آورنده از هر سو
به محض صنع مشبک کننده دريا

شکاف در قمر افکن به آسمان بلند
به دهر غلغله افکن ز بانگ و اعجبا

براي گفتن تسبيح خويش در کف وي
زبان دهنده و ناطق کننده حصبا

مکان دهنده آن مهر منجلي در غار
کشان ز تار عناکب بر او نقاب خفا

دگر باره حکمش دو نيم سازنده
کشنده نيمي از آنجا و در کشنده به جا

عنان مهر ز مغرب کشنده تا نزند
نماز کامل او خيمه در فضاي قضا

پي جواب حسن در سؤال ابن اخي
به نطق ضبي زبان بسته را لسان آرا

صفاي جان صعاليک ده ز حور و قصور
برغم باز رهان نقي در آن ماوا

در التفات نهاني به اين اجله دين
که حصر معجزشان نيست کم ز حصر و حصا

به دست شاهد بستان زهر گل آينه ايست
در او نموده رخ صنع بوستان آرا

تصور حکما آن که مي کنند پديد
قواي ناميه در چوب خشگ نشو و نما

در آسمان و زمين کردگار را مطلب
که بي نياز نباشد نيازمند به جا

مصور صور بي مثال در ارحام
بنان کرده قلم کش قلم مرکب سا

زهي حکيم عليمي که در طلسم نبشت
هزار باب وقوف از قواي خمسه کجا

دهد به سامعه در کي که فرق يابد اگر
برآيد از قدم آشنا و غير صدا

دهد به لامسه حسي که در تحرک نبض
کند ميان صحيح و سقيم تفرقه ها

هزار رمز به جنبيدن زبان در کام
فرستد از دل گويا به خاطر شنوا

که تا خطوط شعاعي نمي رسد ز بصر
به مبصرات نهانند در حجاب خفا

چه راست داشته يارب به خويش لنگر او
علي الخصوص در ايجاد چرخ مستعلا

کدام شيوه ز حسن صفات او گويم
که شيوه اي دگرم در نياورد به ثنا