ديوان قاآني

به چشم صورت و معني توان مشاهده کرد
کمال قدرت صانع در اينچنين مصنوع

علاج هر چه در آفاق ممکنست ولي
علاج چشمه چشمم نمي شود ز نبوع

به خاکپاي عزيزت هنر چنان خوارست
که مال در کف فياض و زر به چشم قنوع

منستم و هنري کان درين ديار بود
چنان کساد که در تاب آفتاب شموع

نخست آنکه نوازي مرا و نپسنديم
در آب و آتش قلب حريق و عين دموع

چه سده يي تو که در ساحت تو هست هماره
اساس شرع منظم امور کفر معوق

مگر سراچه عدلي که در هواي تو تيهو
مقام امن نيابد مگر به چنگل باشق

نهال فکرت قاآني از سحاب معاني
به بوستان سخن گشت در ثناي تو مورق

نسخه يي چند هم ز موسيقي
در مقامات کوچک و عشاق

يا نه ادريس از پي تدريس
جا در اينجا کند به استحقاق

کرد چون خسرو منصور ز ري عزم عراق
در ميان من و منظور من افتاد فراق

ريختمش از گلوي شيشه چو در کام قدح
کرد از آن راح دلم نکهت روح استنشاق

مکن آهنگ عراق ايدر و در سايه سرو
راست بنشين و بخور باده به آهنگ عراق

عزمت از وهم گرو گيرد در روز رهان
رخشت از باد سبق جويد هنگام سباق

تا قضا دفتر قدرت را شيرازه زده
نافريدست چو تو فردي در حسن سياق

نطق شيرين دلاويزتر از راه دو گوش
خلق را چاشني روح دهد در اذواق

خلد ز آرايش بزم تو شود مات چنان
روستايي که به شهري گذرد در اسواق

تيغ تو چون ملک الموت در آن دشت بلا
کند اندر نفسي جان جهاني ازهاق

ميزان رخ ياري و در کفه تارت
صد تبت و تاتار نسنجند به جو سنگ

اي کز اثر عدل تو در موسم گرما
از شهپر شهباز کند مروحه تورنگ

آسايش ملک تو رسيدست به جايي
کز بأس تو در قافله افغان نکند زنگ

با راستي عدل تو در عهد تو نقاش
از بيم نيارد که کشد صورت خرچنگ

نصرت نشود جز به خم خام تو مفتون
دشمن نزيد در بر فر تو به نيرنگ

در دولت تو واصل دهرست همه فخر
وز کينه تو حاصل خصمست همه ننگ

در عهد تو شهباز بود مضحکه کبک
وز عدل تو ضرغام بود مسخره زنگ