جوهر الذات عطار

در آن حضرت چنان بود فنا اند
که گوئي جملگي عين بقا اند

نينديشي دمي آخر از اين راز
که خواهي رفت در سوي عدم باز

نميري گر بميري از همه تو
شوي در هر دو عالم دمدمه تو

نميري گر بميري از دو عالم
رسي آندم چو من در سر آدم

چو در يکي است رجعت جمله ذرات
يقين اندر يکي درياب اين ذات

بجز يکي مبين مانند من تو
که در يکي است مر اصل سخن تو

تو در يکي قدم زن گر تواني
وجودت بر عدم زن گر تواني

تو در يکي قدم زن آخر کار
حجاب خود توئي اين پرده بردار

حجاب تو توئي بردار از پيش
حجابت در نگر آيينه خويش

مکن انديشه جز در جان و دل تو
وگر نه باز ماني سوي گل تو

دل و جانت منور کن در اينجا
حقيقت فکر او بردار اينجا

ز جان جانان تواني يافت کم گوي
در اينجاگه وجود خود عدم گوي

وجود تست در پندار دائم
دل و جانت بود پندار دائم

دل من واصلست اين لحظه جانم
يکي اينجا است در عين العيانم

حقيقت جانم اکنون جان فشاند
بخون او در اينره جا نماند

چه ماند است اينزمان جز سر بريدن
جمال يار در سر باز ديدن

نداري تو دمي خود در دو عالم
که ايندم داري اينجاگه از آندم

نديدم آدم چنين ايندم که داري
عجب ايندم در اينجا پايداري

بهر يک بيت کز شرح معاني
برون آمد در اين جوهر فشاني

بهر يک حرف صد جوهر نهانست
کسي داند که در درياي جانست

چو داري عقل و هوش و فهم و ادراک
نظر کن يکدمي در جوهر پاک

تو در بحري و چنديني عجائب
گرفته پيش و پس چندين غرائب

همه اين بحر موجودند اينجا
يقين در بود کل بودند اينجا

تو بود خود بدان در بحر بنگر
که از آن اصل داري بود جوهر

تو هستي بحر و جوهر مخزن تست
در اينجاگاه نور روشن تست