جوهر الذات عطار

اگر چه وصل دارد از رخ يار
فرو ماندست او در پاسخ يار

اگر چه وصل دارد از حقيقت
فرو ماندست در عين شريعت

اگر چه وصل دارد در يقين او
نديدست از عيان عين اليقين او

درون اندرون گرداند از ديد
گلي گردد عيان در سر توحيد

ندارد زهره در سوداي جانان
که تا گردد عيان يکتاي جانان

حقيقت عقل در نابود بود است
که اسرار جهان از وي گشود است

حقيقت عقل و وصل آنگه بيايد
که کل در سوي ذات خود شتابد

نگردد باز اينجا تا ز اعيان
بيابد او نشان در قربت جان

وصال عقل در يکيست پيدا
چو اندر ذات کل گردد هويدا

وصال عقل در يکيست موجود
چو اندر ذات يابد عين معبود

وصال عقل در ذاتست بيشک
که اندر ذات بيند بيشکي يک

از اين ذرات بيرون شو تو در راز
حقيقت باز بين ز انجام و آغاز

از اين ذرات بيرون آي و ره بشتاب
ز ديد روي خود در شه نگه کن

از اين ذرات بيرون آي آگاه
نظر کن در حقيقت مر رخ شاه

چرا در عين ذراتي گرفتار
حقيقت بشنو اين معني ز عطار

همه گفتار تو زو هست پيدا
چرا تو مانده در شور و غوغا

همه گفتار تو سر اله است
حقيقت در تو مر ديدار شاه است

نداري هيچ اگر بيرون کوني
که هر دم مانده در لون و لوني

يقين دان عقل چندين گفته تو
که در راز اينجا سفته تو

اگر چه راه سالک را حجابي
از آن کاينجا تو در بند حسابي

دواني هر صفت در هوي رازي
بر آني هر صفت چون شاهبازي

از اول آمدي پيدا يقين تو
از آن در کايناتي پيش بين تو

يقين داننده بسيار چيزي
از آن در عقل تو شيئي عزيزي

عزيزت کرد او را تا بداني
کنون در جوهر کل راز داني

حقيقت او بتو اينجا يقين يافت
که جان تو در اينجا پيش بين يافت