جوهر الذات عطار

يکي نوري درون خويش ديدم
کزان من جملگي در پيش ديدم

نديدم هيچ جز چارم طبايع
فرو ماندم در اين صنع و صنايع

دمي در شيب و يکدم سوي بالا
شوم چون باز بينم جاي بر جاي

در اين خلوتسراي و منزل خاک
فرو ماندستم از ديدار افلاک

مرا چون عقل اينجا يار آمد
تماشايم در اين پرگار آمد

در اين پرگار گردانم چو پرگار
طلبکارم بهر جائي رخ يار

در اين پرگار گردانم بسر بر
نمي يابم کسي را يار و رهبر

تماشا ميکنم در بود و نابود
مگر جائي بيابم عين مقصود

نبردم هيچ ره در سوي جانان
که تا ايندم ترا من يافتم جان

از اين پرده چنانم در بلا من
که ميخواهي دگر باره فنا من

فنا ميخواهم و کل کن فنايم
تو جانا باز خر در اين بلايم

تو غمخوار زانکه دردم را دوائي
در اين منزل مرا تو آشنايي

تو غم خور تا مرا اينجا رساني
که ره در سوي آن منزل تو داني

بتو شادم که تو اسرار ياري
در اينجاگه مرا شادان تو داري

بتو شادم حقيقت جان در آخر
که مقصودم کني اينجا تو ظاهر

نه چندانم در اينجا فکر و يارست
که انديشه دمادم بيشمارست

نظر در سوي اشيا کردم از سير
عجب گردانست کردم اينهمه دير

بود اينجا که با ايشان مقيم
وز ايشان اينزمان در خوف و بيمم

در آخر گر مرا اينجا نمائي
غم از من بيشکي اينجا ربائي

در آخر نيز هم دانسته ام من
کز اين نورم شود اسرار روشن

اگر خورشيد مي بينم از اين نور
يکي در تست از او افتاده تن دور

همه کوکب از اين نورست دائم
که در آفاق مشهورست دائم

مزين چه بهشت و کرسي و عرش
ملايک هر چه اعيانست در فرش

از اين نورت بود در آخر کار
حقيقت بيشکي ديدار اسرار

از اين نورست بيشک هر چه بيني
دلا اکنون تو در عين اليقيني