منطق الطير عطار

تا تو هستي در وجود و در عدم
کي تواني زد درين منزل قدم

تا نيابي در فنا کم کاستي
در بقا هرگز نبيني راستي

در نشيني با گدايي در نهان
از تو پردازم همين ساعت مکان

در ربودند آن پسر را زار و خوار
تا در آويزند سر مستش ز دار

جامه نيلي کرد و در برخود ببست
در ميان خون و خاکستر نشست

عاقبت پيک عنايت در رسيد
شکر ما بعد شکايت در رسيد

شاه در خاک و پسر در خون فتاد
کس چه داند کين عجايب چون فتاد

هرچ گويم بعد ازين ناگفتنيست
در چو در قعرست هم ناسفتنيست

هرک نام آن برد در راه عشق
نيست در ديوان دين آگاه عشق

تو فنا شو تا همه مرغان راه
ره دهندت در بقا در پيشگاه

مانده ام در چاه زندان پاي بست
در چنين چاهم که گيرد جز تو دست

چون نظام الملک در نزع اوفتاد
گفت الهي مي روم در دست باد

تذکرة الاوليا عطار

... گفت: «شکر کردن در موضع استغفار گناه بود و استغفار در موضع شکر ...

اسرار نامه عطار

فروشد عقل ها در قطره آب
همه در قطره اي گشتند غرقاب

دو عالم جمله در گفتار ماندند
همه در پرده پندار ماندند

بسان حلقه سر مي زن برين در
که کم نايد برين در از چنين سر

تو در انگشت خود تسبيح گردان
که تسبيح است در انگشت مردان

بمانده بي تو اسماعيل در سوک
که تا در راه تو قربان شود بوک

چو رب العزه در اسرار آمد
پيمبر نيز در گفتار آمد

در اوسط نايب خاص نخستين
پيمبر را نيابت کرده در دين

تو گنجي ليک در بند طلسمي
تو جاني در زندان جسمي

به پرواز معاني باز کن پر
سراي هفت در را باز کن در

نخستين در جهان قدس بخرام
وزان پس در جهان انس نه گام

زمين و آسمان را در گشادند
در ايثار جانها بر گشادند

کمال هر يک اقطاعيست در خور
کزان اقطاع ننهد پاي بر در