جوهر الذات عطار

خود اندر ذات کلي شهره ميديد
يقين در جان عيان عرش اعظم

عيان ديد و اناالحق زد از آندم
يقين در جان عيان لوح اعيان

از آن تابان شده ارواح قدسي
يقين در جان عيان ميديد جنت

رسيده بود اندر عين قربت
يقين در جان عيان ميديد اشيا

که ذراتش از او بد جمله آزاد
يقين در جان خود ميديد مر آب

از آن اينجا عيان منصور حق ديد
در آن جوهر نظر کرد از عياني

ز نور او همه سر نهاني
در آن جوهر بديد او ذات بيچون

حقيقت ديد از آيات بيچون
در آن جوهر همه تابان شده باز

حقيقت نور ابا از عز و اعزاز
در آن جوهر نمود انبيا ديد

حقيقت مر عيان را اوليا ديد
در آن جوهر چو ديد اسرارشان کل

که تابان بود از آنجا نور آدم
در آن جوهر نظر ميکرد هر روح

حقيقت يافت اينجا جوهر روح
در آن جوهر نظر ميکرد يکتا

خليل الله آنجا بود پيدا
در آن جوهر نظر ميکرد جان ديد

عياي آنجاي اسميعيل از آن ديد
در آن جوهر بديد او طور سينا

نمودش رخ ابي عين طبيعت
در آن جوهر يقين يعقوب و يوسف

عيان ميديد بي عين تاسف
در آن جوهر حقيقت ديد عيسي

از آن منصور شد کلي مؤيد
در آن جوهر حقيقت مرتضي ديد

حسن نيز و شهيد کربلا ديد
در آن جوهر تمامت اوليا يافت

حقيقت راز بيچون و چرا يافت
در آن جوهر تمامت سالکانش

از آن جوهر چنين غوغا نمود او
در آن جوهر نظر کرد و عيان ديد

همه نور محمد(ص) را از آن ديد
محمد ديد در جوهر عياني

در آن جوهر حقيقت خود فنا يافت
از آن دم زد که آدم يکدمش ديد

همه در جوهر کل ديد حاصل
از آن دم زد که آن جوهر از آن بود

حقيقت پر بلا و رنج و ذل ديد
از آن جوهر دم حق زد در اينجا

در او هر نور آنجا هست بنگر
چو جوهر يابي اينجا گه تحقيق