جوهر الذات عطار

کنون پيدا شده من در رخ يار
من از هيلاجم اينجا راز ديده

حقيق جز يکي در يک نبينم
کنم پيدا و آنگه سر ببازم

ز ديد انبيا در عين تفسير
نهان کردم درون جزو و کل پاک

يکي گردم يکي در کوي جانان
براندازم حجاب و يار گردم

دواي درد هر سالک بجويم
من آن سر ديده ام در ديده خود

مرا در جزو و کل ديدار بنمود
چو نقاش ازل با من بيان کرد

حقيقت پرده کرد از روي بازم
چو نقاش ازل در من عيان شد

حقيقت نقش او در وي عيان شد
چو خود پرداخت اول نقشم اينجا

نهان کرد آنگهي در ديد ذاتش
چو خود پرداخت خود پنهان کند باز

دگر در جزو و کل اعيان کند باز
عجب اين نقش بست و ديد خود ساخت

در او پيدا حقيقت نيک و بد کرد
طلسم ذات گنج اوست بنگر

در او اعيان حقيقت راهبر بين
طلسم گنج ذات لا مکانست

در او پيدا همه راز نهانست
طلسم گنج ذات لا يزالست

در او پيدا همه راز جهانست
طلسم گنج ذاتست از حقيقت

شده کل پاک از عين طبيعت
طلسم گنج ذات آمد در او ديد

نموده در حواس اين مشکل تو
طلسم اين وجود و گنج جانست

در آن رنج کل راز نهاني
ترا تا اين طلسم اينجا عيانست

ترا باشد حقيقت شور و غوغا
ترا تا اين طلسم اينجاست در پيش

شوي در جزو و کل نور علي نور
طلسمت گر شود اينجا شکسته

بيايد در همه اعيان بقا او
طلسمت گر شود اينجا فنا او

از آن حيران بمانده در معاني
همه معني يکي و تو نداني

ترا در رنج و عين ماتم آورد
نه کار تست اينجا جان سپردن

که چون طفلي تو در بازي چگويم
نه کار تست جانبازي و تن زن

که هستي در ره مردان کم از زن
نه کار تست جانبازي چو منصور

که گردي در عيان حق تو کل يار
چو خود را اينچنين مر دوست داري