جوهر الذات عطار

دم عطار بيشک ديد ديدست
خدا دان تو که در گفت و شنيدست

بيکره پرده از رو برگرفتست
از آن از دوست پاسخ در گرفتست

يکي را در يکي يگويد بيانش
نمايد راز ذات جان جانش

اگر چه آخر از اول خبردار
شود اينجايگه در ديدن يار

فنا را در بقا بنموده باشد
گره از کار خود بگشوده باشد

دم حق ميزنند و حق پرستند
اگر چه در معاني نيست هستند

که بيشک جسم و جان اينجا ببازند
در آن حضرت پس آنگه سر فرازند

از آني بيخبر ايدل نداني
که در عين بقا اندر گماني

دمي در عين ديدار خدائي
دمي از جسم وجان کلي جدائي

گمان رفتست و دل بر جاي هم نه
در اين معني ترا شادي و غم نه

گمان رفتست اکنون در يقين باش
چو منصور از اناالحق جمله اين باش

چو منصور از انالحق رازها گوي
يکي آواز در آوازها گوي

چو يار خويشتن ديد و فنا شد
چو اول زانکه اول در فنا شد

چو اول شد فنا در ديد فطرت
از اينجا گه ورا بخشيد قربت

چو اول شد فناي بود جمله
بود در آخر او معبود جمله

هر آنکو با يقين همراز باشد
دو عالم بر دلش در باز باشد

حقيقت بودتست از بود الله
تو داري در عيانت قل هوالله

محمد (ص) هست در جانت يدالله
از آن پيدا بيانت قل هوالله

حقيقت در نورد اين هفت پرده
که اين پرده ترا بد گم بکرده

چو پيدا گشتي ايندم در درونش
يکي ديدي درونش با برونش

مکن خود را ز گفتار و ز صورت
مياور خويشتن را در کدورت

در اين دير فنا بيرون فتادي
گره از کار بيشک برگشادي

برافکن پرده اي در خود بمانده
ز بيهوشي به نيک و بد بمانده

برافکن پرده اي بگذشته از خويش
بجز يکي تو در ديدن مينديش

بر افکن پرده تا کي پرده بازي
بخود عاشق شدي در پرده بازي