جوهر الذات عطار

سجود خويش کن وانگه فنا شو
که در عين فناعين بقا شو

زماني غافل از سجده مشو هان
که در سجده نمايد روي جانان

ز سجده گردي اينجا عين جانان
وجود خويش کن در خويش پنهان

ز ديد دوست در يکي نهاني
بيابد او نشان بي نشاني

نماز اينجا چو حيدر کرد بايد
ولي در عشق مرد مرد بايد

نه دنيا و نه عقبي را بخاطر
بدش جز دوست در اسرار ظاهر

درون خاطرش حق در نظر بود
از آن حيدر ز صورت بيخبر بود

تو پنداري تو نزديکي، تو دوري
که از نفس طبيعت در غروري

نه چندان سال طاعت کرد ابليس
نمي گنجيد در وي مکر و تبلبيس

ولي او را ز خود بيني که بودش
در آنساعت ز حق سودي نبودش

يقين بشناس و دائم در فنا باش
چو تو گردي فنا عين بقا باش

ز طاعت يک نفس غافل مشو تو
در اين دنيا چنين بيدل مشو تو

بديد او اوج رفعت همچو عشاق
که آمد لعنتي در کل آفاق

چو او در دار دنيا عاقلي تو
ز خود بيرون شده بس بيدلي تو

دمي طاعت بهست از هشت جنت
که اعيانست در وي نور قربت

بود طاعت کم آزاري مردم
چنين کن تا نگردي در بلا گم

نمي بيني که اينجا در سجودست
هميشه عاشق آن بود بودست

بسر گردانست دائم در سجودش
که بوئي برده است از بود بودش

مشو خود نيز چون شيطان مکار
چو مردان باش در حق شوکم آزار

دمي با دوست در خلوت تو بنشين
اگر تو مرد رازي جمله حق بين

گرفتن چون همه خود اوست کس نيست
بجز او در درونت هيچ کس نيست

چگويم اين همه عين رموزات
که تا ذرات گردد جمله در ذات

بکن ترک وجود خويش زنهار
که در اين است بيشک جمله اسرار

اگر تو ترک خودگيري خدائي
چرا چندين تو در عين بلائي

که چون منصور راحت در بلا ديد
ز گفت خود يکي لحظه نگرديد