جوهر الذات عطار

چو درد عشق در جان بود جانان
حقيقت دردشد اينجاي درمان

ز درد عشق جانها مبتلا شد
همه جانها در اين عين بلا شد

مجو درمان اگر مردي در اين درد
ميان جان و دل بنشين دمي فرد

ميان جان تو داري عين درمان
دل خود از بلاي در برهان

ميان جان نظر کن سر بيچون
که گردانست در وي چرخ گردون

تو پنداري که در عين بهشتي
خدا يکباره از خاطر بهشتي

تو پنداري که در عين جناني
از آن اينجا يقين چيزي نداني

تو پنداري که پندارت غلط شد
از آن بود و در اينجا چون سقط شد

تو پنداري که اينجا بازماني
که ناداني يقين در دهر فاني

ز دانائي چنين در بند خويشي
از آن جان و دلت پيوسته ريشي

زدانائي بماندي در تک و تاز
برو وين حرف از گردن بينداز

ز دانائي بمانده زار ومجروح
نمي يابي در اينجا قوت روح

چو آدم آنچنان صورت عيان ديد
ز شادي در ميان يکدم بنازيد

چو حوا ديد پيش خود نشسته
در غمها بروي او ببسته

ستاده جبرئيل و جمله حوران
همه در پيش آدم با قصوران

توئي دانا و رحماني چگويم
در اين ميدان که سرگردان چو گويم

تو آوردي در اينجا سر بيچون
نميدانم که اين احوال مر چون

تعالي الله که آدم گشت حيران
جلالش را در اينجا وصف نتوان

تعالي الله که آدم آفريدي
و را در عين جنت آوريدي

حجابم اين زمان برداشتي باز
که ديدم من در اين انجام و آغاز

جمال يار روح جان فروزست
که در جنات جانم رخ نمودست

جمال يار ديدم رايگاني
تو گويائي در اين شرح و معاني

شدست آدم در اين جنات بيهوش
زبان اينجا نيارم کرد خاموش

دل و جان واله و حيران چه گويم
در اينجاگاه اي جانان چه گويم

بگو تا چند چند گوئي در بهشتم
که من تخم شما اينجا بکشتم