جوهر الذات عطار

تو پنهان باش اينجا در نظاره
که بيني جان جانت آشکاره

تو پنهان باش با حق بيشکي تو
نمايد بود بودت در يکي تو

چو آدم هست در دم دم فنايست
فنا بنگر که آن ديد بقايست

حجاب صورتش پيوسته در دل
بمانده پاي شوقش اندر اين گل

سوي جنت شد آنجا گاه نادان
در اينجا بد جمال جان جانان

چو آدم در سوي جنت رسيدش
نمود عين جنت باز ديدش

نميديد آن جمال بي نشاني
که صورت داشت اول در معاني

بديده بد بهشت و جمله افلاک
وليکن داشت ترکيب او در اين خاک

چو طفلي گر ببيند بوستاني
در آنجا گه بود خوش دلستاني

چو آدم يافت خود را در بهشت او
نمود خويش از خاطر بهشت او

چنان مستغرق سر ازل بود
که بودش در نمود آن بدل بود

ز جنت هر که ميگويد نشاني
در اين معني بيايد کارداني

در اين معني کسان بسيار گويند
همه از جنت و ديدار گويند

بهشت نقد داري در جهنم
خوشي خوش ميروي از جان و دمادم

سجود آدم اينجا در يقين کن
تو سر اولين و آخرين کن

بهر شرحي که ميگويم کلام است
ترا بيني در اين معني تمامست

چرا در راه جان بي ننگ و نامي
توئي پخته مکن اينجاي خامي

چو آدم در بهشت جان نظر کرد
نمود خويشتن زير و زبر کرد

نميگنجيد او در عين جنات
طلب مي کرد اينجا ديدن ذات

نموداولش در ديده مانده
که گر دستي بده بر گل فشانده

کدورت رفته بود و عين ارواح
ورا رخ باز بنموده در اشباح

چنان آدم ز ذاتش بي نشان بود
که کلي در بهشت جاودان بود

خوشاآندم که آدم يافت اينجا
ز ديد ديد شه در خويش يکتا

خوشا آندم که فاني گردد آفاق
بهشت يار باشد در جهان طاق

يکي باشد حجاب تن نماند
در آن ديدار ما و من نماند