جوهر الذات عطار

در اينره هر زمان صد کفر و دينست
گهي عين گمان گاهي يقين است

در اينجا هر زمان عين بلا راست
مثال شاهدان کربلا راست

در اين وادي دل و جان کن تو ايثار
که جانانت شود بيشک خريدار

که شيطان اصل خود در فرع دريافت
عيان لعنت اندر شرع دريافت

شود پيدا جمال بي نشاني
نمايد بود کل در تو نهاني

همه ذرات در تو جمع گشته
بصر بگشاده اند و شمع گشته

بتو حيران شده تو خود نداني
چو ايشان در خودت حيران بماني

طلبکار تواند و در تو هستند
ز جام عشق تو ذرات مستند

همه پيدا شده در جوهر يار
از او خود کرده اينجا گه پديدار

همو ما را در اينجا رهنمون کرد
نمود عشق خود اينجا فزون کرد

نمود خود نمود جمله مائيم
که در نار و هوا هم خاک و مائيم

همه در جوهريم و بانشانيم
که پيدا آمديم و بي نشانيم

درون خانه معشوقست درياب
زبانت گوش کن جانت در اين باب

بعقل اين سر نداني تابداني
که او پيداست در جانت نهاني

گرفته يار تو اينجاي در بر
ز گفت حق بحق اينجاست رهبر

چرا بر نقش اينجا غره باشي
تو خورشيدي چرا در ذره باشي

تو هستي در نشان و بي نشاني
کنون جاني و اين دم جان جاني

چرا در نقش جانان مي نبيني
که چون نقشت شود جانان نبيني

چرا در نقش مغروري چو ابليس
چرا چندين کني اي دوست تلبيس

مگومن همچو آدم ربنا گوي
نمود وصل جانان در وفا جوي

جفاي يار بيني تن فرو ده
در اين انديشه جان و تن فرو ده

تو ذاتي در صفات آدم نموده
از آن دم خويشتن اين دم نموده

تو ذاتي در صفات آدم چرائي
که حق مطلقي زآن دم خدائي

تو جاناني کنون در جان هويدا
بصورت آدمي مخفي تو اعلا

اگر آدم توئي آندم تر هست
نمود عشق در عالم ترا هست