مصيبت نامه عطار

درگه ظالم چه جاي مؤمن است
هر که در آتش رود ناايمن است

مفتئي را ديد آن پرهيزگار
بر در سطلان نشسته روز بار

مرد گفتش بر در شاه و امير
هم چه جاي مفتيانست اي خرده گير

هم زفان مرغ در شهر شماست
هم نوا و نور از بهر شماست

هر معاني کان ترا در جان بود
تا نپيوندد بتن پنهان بود

چون بتن پيوست آن خاص آن تست
نيست خاص آن تو گر در جان تست

گفت محمود آن جهان را پادشاه
در شکاري دور افتاد از سپاه

گاو را در حال دوشيدن گرفت
شير از پستانش جوشيدن گرفت

زانه هر انگشت تو گوئي عيان
چشمه پر شير دارد در ميان

ده بدو بخشيد و زانجا در گذشت
پيرزن را اين سخن شد سرگذشت

ور نداري گوش آن اندک قدر
چشم بد در حال آيد کارگر

رفت خادم زر بداد و گفت راز
پيرزن در حال گفت اي سرفراز

هر چه در کل جهان نامش بري
عاقبت چشمش رسد تا بنگري

چون گدائي خود آمد در خورم
گفتمش چشمي رسد تا بنگرم

اينکم تو زر نهادي در کنار
آن گدائي رفت و گشتم سيم دار

چون بود هر روز يک نانت پسند
هيچ قيدي نيز در جانت مبند

چون بچين افتاد اسکندر ز راه
داشتش فغفور چين در چين نگاه

چند کاسه پيش اسکندر نهاد
پر در و پر لعل و پر گوهر نهاد

مي نشد در روم اين دو گرده راست
کز چنان جائيت بربايست خاست

چون ازو بشنود اسکندر دليل
کرد از آنجا هم در آن ساعت رحيل

در سفر گفت اين فتوحم بس بود
تا قيامت قوت روحم بس بود

هيچکس را در جهان بحر و بر
از قناعت نيست ملکي بيشتر

عامرش گفتا که در عالم بسي
قانعند الحق بکم زين هم بسي

چون بکم زين مي نشايد غره بود
پس ز دنيا بيشتر در تره بود

هر که در راه قناعت مرد شد
ملک عالم بر دل او سرد شد